Γκαμπριέλ Γκαρσία Μαρκές: Αντίο σε έναν μεγάλο συγγραφέα

Την τελευταία του πνοή άφησε σε ηλικία 87 ετών ο βραβευμένος με Νόμπελ Λογοτεχνίας Kολομβιανός συγγραφέας, Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες.

Εδώ και αρκετά χρόνια είχε αποσυρθεί από τη δημόσια ζωή καθώς έπασχε από καρκίνο στους λεμφαδένες.

Ο συγγραφέας του μνημειώδους μυθιστορήματος «Εκατό χρόνια μοναξιά» [1967] είχε νοσηλευθεί στις αρχές Απριλίου σε νοσοκομείο της Πόλης του Μεξικού με πνευμονία.

Άφησε την τελευταία του πνοή το βράδυ της Πέμπτης 17 Απριλίου 2014 στο Μεξικό, όπου διέμενε.

Τριήμερο εθνικό πένθος κήρυξε ο πρόεδρος της Κολομβίας, Χουάν Μανουέλ Σάντος στη μνήμη του τιμημένου με Νόμπελ συγγραφέα.

«Υπήρξε, και δεν υπερβάλλω, ο Κολομβιανός ο οποίος σε ολόκληρη την ιστορία της χώρας μας μετέφερε πιο μακριά και πιο ψηλά το όνομα της πατρίδας», ανέφερε σε διάγγελμά του μεταξύ άλλων ο Κολομβιανός πρόεδρος, αναφερόμενος και στο είδος γραφής του, τον μαγικό ρεαλισμό:

«Για εμάς τους Κολομβιανούς ο Μάρκες δεν εφηύρε τον μαγικό ρεαλισμό, ήταν ο σημαντικότερος εκπρόσωπός του σε μια χώρα που εκπροσωπεί η ίδια τον μαγικό ρεαλισμό. Μια χώρα που συνδυάζει τη χαρά και τον πόνο, την ποίηση και τη σύγκρουση». 

Παγκόσμια συγκίνηση για τον θάνατό του

«Εκατό χρόνια μοναξιάς και θλίψης για τον θάνατο του σπουδαιότερου Κολομβιανού όλων των εποχών», δήλωσε ο Κολομβιανός πρόεδρος Χουάν Μανουέλ Σάντος στο άκουσμα του θανάτου του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες.

***

«Με τον θάνατο του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, ο κόσμος έχει χάσει ένα από τους μεγάλους οραματιστές συγγραφείς και έναν από τους αγαπημένους μου απ’ όταν ήμουν νέος – οι σκέψεις μου συντροφεύουν την οικογένεια και τους φίλους του, οι οποίοι ελπίζω πως θα παρηγορούνται απ’ την παρακαταθήκη που άφησε ο Γκάμπο για τις επόμενες γενεές» – Αμερικανός πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα

***

«Του χρωστώ την ώθηση και την ελευθερία να βυθιστώ στη λογοτεχνία. Στα βιβλία του βρήκα την οικογένειά μου, τη χώρα μου, τους ανθρώπους που γνώριζα σ’ όλη μου τη ζωή, το χρώμα, τον ρυθμό και την αφθονία της ηπείρου μου». – Ιζαμπέλ Αλιέντε, Χιλιανή συγγραφέας

***

«Εκ μέρους του λαού του Μεξικού, εκφράζω την θλίψη μου για την απώλεια ενός από τους μεγάλους συγγραφείς όλων των εποχών: του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες» – Μεξικανός πρόεδρος Ενρίκε Πένα Νιέτο 

***

«Απ’ όταν διάβασα τα Εκατό Χρόνια Μοναξιάς, περισσότερα από 40 χρόνια πριν, ήμουν κατάπληκτος από τα μοναδικά δώρα φαντασίας, καθάριας σκέψης και συναισθηματικής ειλικρίνειας που μας πρόσφερε… Με τίμησε με τη φιλία του, την μεγάλη καρδιά και το εξαίσιο πνεύμα του για περισσότερα από 20 χρόνια» – Μπιλ Κλίντον, πρώην πρόεδρος ΗΠΑ

***

«Οι μοναδικοί του χαρακτήρες και η πληθωρική Λατινική Αμερική σημάδεψαν τις καρδιές και τις μνήμες των εκατομμυρίων αναγνωστών του» – Ντίλμα Ρούσεφ, πρόεδρος Βραζιλίας

***

«Είναι ο Μαντέλα της λογοτεχνίας χάρη στην επιρροή που είχε στους αναγνώστες του σε όλο τον κόσμο. Η επίδρασή του υπήρξε οικουμενική κι αυτό είναι κάτι πολύ σπάνιο» – Κρίστομπαλ Πέρα, διευθυντής του εκδοτικού οίκου Penguin στο Μεξικό

***

«Ο θάνατος του Γκάμπο είναι μια απώλεια για την Κολομβία και για όλο τον κόσμο. Το έργο του θα διαφυλάσσει την μνήμη του» – Tweet του μεγαλύτερου επαναστατικού κινήματος της Κολομβίας, ‘The Revolutionary Armed Forces of Colombia

***

Με ένα εξαιρετικό σκίτσο -όπου αρμόζει θαυμάσια η έκφραση Μια Εικόνα Χίλιες Λέξεις- αποχαιρέτησε τον «Γκάμπο» ο Βραζιλιάνος σκιτσογράφος Latuff:

gabriel-garcia-marquez_latuff

 

marquez2Στις 6 Μαρτίου, στα 87α γενέθλιά του, ο διάσημος συγγραφέας βγήκε για λίγα λεπτά από το σπίτι του για να χαιρετίσει τους φωτορεπόρτερ και τους δημοσιογράφους που είχαν συγκεντρωθεί απ’ έξω.

Έργα και ημέρες

Ο Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες γεννήθηκε το 1927 στην Αρακατάκα, ένα παραλιακό χωριό της Κολομβίας.

Έζησε τα πρώτα δέκα χρόνια της ζωής του κοντά στους παππούδες του από τη μεριά της μητέρας του. Τον πατέρα του τον αντιπαθούσε, ενώ τη μητέρα του την πρωτοείδε όταν ήταν δέκα ετών και από το σοκ αυτό δεν συνήλθε ποτέ.

Τα χρόνια της παιδικής ηλικίας κοντά στους παππούδες του ήταν το ορυχείο της μελλοντικής αφηγηματικής του έμπνευσης. Ο ίδιος έλεγε πως στη γραφή του προσπαθούσε να συνδυάσει το αφηγηματικό ύφος της γιαγιάς του, η οποία του έλεγε φανταστικές ιστορίες σαν να ήταν πραγματικές, και του Κάφκα.

Εξαιρετικά σημαντική ήταν και η επίδραση του συνταγματάρχη παππού του ο οποίος ενέπνευσε πολλούς χαρακτήρες των μυθιστορημάτων του. «Ημουν οκτώ ετών όταν πέθανε. Από τότε τίποτε σημαντικό δεν μου συνέβη» έλεγε ο Μάρκες. Υπήρξε όμως και φανατικός αναγνώστης από παιδί. Σε ηλικία οκτώ ετών διάβασε τις «Χίλιες και μία νύχτες» και ο κόσμος των βιβλίων ανήκε στο μεγάλο απόθεμα των αφηγήσεων που τον ακολουθούσαν σε όλη του τη ζωή.

Το 1947 άρχισε στο Πανεπιστήμιο της Μπογκοτά σπουδές Νομικής και Πολιτικών Επιστημών. Τον ίδιο χρόνο η εφημερίδα Ελ Εσπεκταδόρ δημοσίευσε το πρώτο διήγημά του με τίτλο «Η τρίτη παραίτηση». Το 1948 μετακόμισε στην Καρταχένα των Δυτικών Ινδιών και άρχισε να εργάζεται ως δημοσιογράφος στην εφημερίδα Ελ Ουνιβερσάλ. Συνεργάστηκε με πολλά περιοδικά και εφημερίδες στην Αμερική και την Ευρώπη. Την πρώτη του νουβέλα Τα νεκρά φύλλα (1955) ακολούθησε η νουβέλα Ο Συνταγματάρχης δεν έχει κανέναν να του γράψει (1961) και το μυθιστόρημα Κακιά ώρα (1962).

Εργαζόμενος περιστασιακά ως δημοσιογράφος, σεναριογράφος και κριτικός κινηματογράφου προσπαθούσε να βγάλει το ψωμί του τα πρώτα σαράντα χρόνια της ζωής του, τα οποία πέρασαν μέσα σε μεγάλες οικονομικές αγωνίες.

Η τύχη του άλλαξε με την έκδοση, το 1967, του μυθιστορήματος που θα τον έκανε διάσημο σε όλον τον κόσμο, έχοντας ξεπεράσει ως τώρα σε πωλήσεις τα 50 εκατ. αντίτυπα, το Εκατό χρόνια μοναξιά. Το πώς γεννήθηκε στο μυαλό του η πρόταση από την οποία ξεπήδησε το μυθιστόρημα είχε αφηγηθεί ο ίδιος, με τον απαράμιλλο τρόπο του, σε συνεντεύξεις: «Είχαµε ξεκινήσει για διακοπές. Οδηγούσα το αυτοκίνητο στον δρόµο προς το Ακαπούλκο όταν σχηµατίστηκε στο µυαλό µου µια πρόταση. Έκανα επί τόπου στροφή, γύρισα στο σπίτι και άρχισα να γράφω». 

Το μυθιστόρημα καθιέρωσε τον Μάρκες ως έναν από τους σημαντικούς πεζογράφους της ισπανικής γλώσσας – μάλιστα ο ομότεχνός του Κάρλος Φουέντες τον θεωρούσε τον δεύτερο μεγάλο συγγραφέα στην ισπανική μετά τον Θερβάντες. Αποτελεί κορυφαία μορφή της λατινοαμερικάνικης πεζογραφικής «γενιάς της έκρηξης» και υπήρξε ο πατριάρχης του λατινοαμερικάνικου μαγικού ρεαλισμού. Έχει περάσει στην ιστορία της λογοτεχνίας ως ένας από τους μεγάλους συγγραφείς του 20ού αιώνα. Το 1982 βραβεύθηκε με το Νομπέλ Λογοτεχνίας «για τα μυθιστορήματα και τα διηγήματά του στα οποία το φανταστικό και το ρεαλιστικό παντρεύονται σε έναν πλούσιο, περίπλοκο κόσμο φαντασίας, αντανακλώντας τη ζωή και τις συγκρούσεις μιας ηπείρου».

Άλλα έργα: Το φθινόπωρο του Πατριάρχη (1975), Χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου (1981), Ο έρωτας στα χρόνια της χολέρας (1985), Δώδεκα διηγήματα περιπλανώμενα (1992) και Περί έρωτος και άλλων δαιμονίων (1994).

Ο Μάρκες συνδεόταν με δεσμούς φιλίας με τον Φιντέλ Κάστρο αλλά υποστήριζε ότι το μόνο επαναστατικό καθήκον του συγγραφέα είναι να γράφει όσο καλύτερα μπορεί. 

Το 1999 διαγνώστηκε με καρκίνο στους λεμφαδένες. Στη διάρκεια της θεραπείας του πήρε την απόφαση να συντάξει την αυτοβιογραφία του. Τα επόμενα τρία χρόνια, όπως είπε σε συνεντεύξεις του, χάθηκε από προσώπου γης, σταμάτησε τα ταξίδια και τις δημόσιες εμφανίσεις, περιόρισε τις συναντήσεις με τους φίλους του και έγραφε πυρετωδώς.

Το 2002 κυκλοφόρησαν τα απομνημονεύματά του των ετών 1927-1950, με τίτλο Ζω για να τη διηγούμαι. Στον τόμο αφηγείται τη ζωή των παιδικών και νεανικών του χρόνων ως τη στιγμή που έκανε πρόταση γάμου στη σύζυγό του Μερτσέντες, η οποία τον στήριξε με αφοσίωση σε όλη τη διάρκεια της κοινής τους ζωής.

Η συγγραφική σιωπή του μετά τις Θλιμμένες πουτάνες της ζωής μου (2004) είχε τροφοδοτήσει πολλά δημοσιεύματα τα οποία έκαναν λόγο για επιδείνωση της ασθένειάς του και άλλα προβλήματα υγείας, ορισμένα μάλιστα μιλούσαν ακόμη και για θάνατο του Μάρκες.

ΠΗΓΕΣ: ΑSSOCIATED PRESS | BBC | TO BHMA

ΑΡΧΙΚΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ: DIMITRIS YEROS

ΠΑΡΑΘΥΡΟ | ΠΟΛΙΤΗΣ

You May Also Like

ΠΑΜΤ: Ταλέντα σε αναστολή

Την αναστολή του Προγράμματος Ανάπτυξης Μουσικών Ταλέντων (ΠΑΜΤ) ανακοίνωσε προ ημερών το Πανεπιστήμιο Κύπρου ...

Νύκτες Ιουνίου με παλιό Ελληνικό Σινεμά στο Θερινό Ριάλτο!

Μετά την περσινή πετυχημένη αναβίωση του Θερινού Σινεμά, το Θέατρο Ριάλτο προχωρεί στη θεσμοθέτηση ...

Το νέο διοικητικό συμβούλιο του ΘΟΚ

Ο Γιάννης Τουμαζής παραμένει στην προεδρία του διοικητικού συμβουλίου του Θεατρικού Οργανισμού Κύπρου, όπως ...

Χαρά, συγκίνηση και «Respect» στη συναυλία για την Αρίθα Φράνκλιν

Η συναυλία φόρος τιμής στην απίθανη καριέρα της Αρέθα Φράνκλιν προκάλεσε συγκίνηση σε χιλιάδες ...

Νέος διευθυντής στον ΘΟΚ

Νέο διευθυντή έχει από σήμερα ο Θεατρικός Οργανισμός Κύπρου. Πρόκειται για τον Γιώργο Παπαγεωργίου, ...

Πόλη σε αναζήτηση σωμάτων | Χορός

A City Seeking Its Bodies είναι ο τίτλος της νέας χορογραφικής δουλειάς της Αλεξάνδρας ...

X