Σκέψεις για την ετερότητα με αφορμή την παράσταση χορού Drops of Peace

Του Γιάννη Παπαδάκη, Κοινωνικού Ανθρωπολόγου Πανεπιστήμιου Κύπρου

Ως θεατή, η παράσταση αυτή με έβαλε αρκετές φορές σε δύσκολη θέση, παρά το ονειρικό περιβάλλον που δημιουργούσε.

Η αναζήτηση των χορευτών στον σκοτεινό Δημόσιο Κήπο της Λεμεσού ήταν από μόνη της μια μοναδική και σπάνια εμπειρία, με τον κήπο να λειτουργεί ως ένα μυστηριακό σκηνικό. Σε κάποια μέρη προβάλλονταν σκηνές από μια προηγούμενη υποβρύχια παράσταση πάνω σε κορμούς ή θάμνους, προβολές που ήταν ονειρικά υποβλητικές. Σύμφωνα με την περιγραφή, “οι χορογράφοι Sophie Bulbulyan, Λία Χαράκη και Αποστολία Παπαδαμάκη δημιουργούν το Drops of Peace, τον απόηχο του Drops of Breath, έναν περίπατο στη φύση όπου οι θεατές θα έχουν την ευκαιρία να ζήσουν το δικό τους ταξίδι παρακολουθώντας τους χορευτές να συνθέτουν μνήμες που έχουν καταγραφεί μέσα τους από την υποβρύχια εμπειρία τους”. To Drops of Breath (http://www.dropsofbreath.com), στο οποίο γίνεται αναφορά, ήταν η πρωτοποριακή υποβρύχια παράσταση στην οποία βασίστηκε το Drops of Peace.

Για μένα το πιο ενδιαφέρον και δύσκολο θέμα ήταν η παρουσία των δυο ανάπηρων χορευτών με τα διαφορετικά σώματα και κινησιολογίες, κάτι με το οποίο για πρώτη φορά βρέθηκα αντιμέτωπος στο πλαίσιο του σύγχρονου χορού. Η παρουσία τους ως σωματικών και κινητικών ετεροτήτων λειτουργούσε ως αφορμή για διάφορους προβληματισμούς, καταδεικνύοντας την περιοριστική νόρμα του κανονικού σώματος όπως αυτό ορίζεται κοινωνικά ως (όλο και πιο) νέο, μυώδες, σφριγηλό και ευκίνητο. Πόσο δε στο ιδίωμα του χορού όπου αυτά ισχύουν σε υπερθετικό βαθμό. Με έβαλε ακόμα σε σκέψεις για το περιεχόμενο της έννοιας της αισθητικής γενικότερα, μιας έννοιας που συχνά αποκτά μια υπερβατική διάσταση ως να υπάρχει εκτός κοινωνίας και ιστορίας. Η παρουσία των δυο ανάπηρων χορευτών αποκάλυπτε πόσο πολιτική είναι η όποια έννοια της “αισθητικής”. Συχνά η παράσταση με έκανε να νιώσω άβολα για τον τρόπο με τον οποίο εγώ αντιμετώπιζα αυτές τις ετερότητες ως ένα “θέαμα” (έστω και ως “θέαμα” εντός “θεάματος”). Από τη μια, οι διαφορετικές τους σωματικές διαπλάσεις και οι ιδιαίτερες κινησιολογίες μού κινούσαν το ενδιαφέρον, και από την άλλη το γεγονός και μόνο ότι επικεντρωνόμουν κυρίως σε αυτούς μού δημιουργούσε το ερώτημα γιατί να το κάνω αυτό. Με ποια κριτήρια θα μπορούσαν άραγε να αξιολογηθούν ως χορευτές; Και άρα τι τελικά είναι ο χορός; Τα ερωτήματα που ήγειρε και η δυσκολία να βρω τις απαντήσεις είναι που έκαναν την παράσταση τόσο ξεχωριστή.

Αυτός είναι ο λόγος που δεν μου άρεσε το τέλος. Μετά από μια εντυπωσιακή χορογραφία των χορευτών ως ομάδας, η όλη διάθεση άλλαξε λόγω της συγκινητικής μουσικής με υπόκρουση βιολιών, καθώς οι χορευτές ανέβαιναν σε ένα δέντρο, με τους ανάπηρους να υποβοηθούνται από τους άλλους, καλώντας το ακροατήριο να πλησιάσει και τελικά όλοι να αγκαλιαστούν γύρω από τον κορμό σε μια κυκλική συνένωση, αναπήρων και μη, ανδρών και γυναικών, παιδιών και ενηλίκων, και ατόμων από διαφορετικές χώρες: οι διάφορες κοινωνικές ετερότητες και η φύση αρμονικά αγκαλιασμένες. Επέλεξα με δυσκολία, δεδομένου ότι έμεινα σχεδόν μόνος, να παραμείνω εκτός του κύκλου. Μπορεί το τέλος να λειτουργούσε ως μια θεμιτή πρό(σ)κληση για την υπέρβαση των διαφορετικοτήτων, αλλά προσωπικά θα προτιμούσα την παράσταση χωρίς αυτήν την “επίλυση” έτσι ώστε ο θεατής φεύγοντας να παραμείνει αντιμέτωπος με τα ερωτήματα σε κατάσταση γόνιμου προβληματισμού, αντί καθησυχασμένος από μια, κατά την άποψή μου, εύκολη υπέρβαση των διαχωρισμών.

Ως σύνολο πάντως η παράσταση ήταν από τις πιο ενδιαφέρουσες (και η πιο συγκινητική) που έχω δει στην Κύπρο, τόσο για την ποιητική, μουσική, χορογραφική και σκηνογραφική της προσέγγιση όσο και για τις κοινωνικές και πολιτικές της διαστάσεις, και κυρίως για την αμηχανία που, σε εμένα τουλάχιστον, δημιουργούσε. Κάτι για το οποίο είμαι ευγνώμων προς τους συντελεστές της και τον δήμο που επέτρεψε τη χρήση με αυτόν τον δημιουργικό τρόπο του Δημόσιου Κήπου της Λεμεσού.

  • ΠΑΡΑΘΥΡΟ

    Το «Παράθυρο» είναι το πολιτιστικό ένθετο της εφημερίδας Πολίτης [Κύπρος] και του διαδικτυακού πόρταλ www.politis.com.cy. Ειδήσεις, συνεντεύξεις, συναντήσεις, ρεπορτάζ, ήχοι, εικόνες – κινούμενες και στατικές, κριτικές προσεγγίσεις, λοξές ματιές. Βλέπουμε το δέντρο, δεν χάνουμε το δάσος

You May Also Like

Η μεταμόρφωση στο The Performance Shop – The Active Spectator

Γράφει η Δένα Αναξαγόρου /Φωτογραφία (c)Παύλος Βρυωνίδης Ως “ενεργός-θεατής” παρευρέθηκα στην παράσταση The Active ...

Κανείς δεν ζει χωρίς τιμή | Ένα αφήγημα από την Τουρκία

Του Βαγγέλη Αρεταίου*   Ξημέρωμα.          Η Νουριέ έχει τα μάτια της ορθάνοιχτα μες το ...

Τα Richter στην ποίηση του Α. Γεωργαλλίδη

Γράφει ο Γιάννης Ηλιόπουλος Διαβάζοντας το διήγημα A Sound of Thunder του Ray Bradbury ...

Αδάμαστοι ήχοι της παράδοσης σε ύφος Jazz

Της Στέλλας Σπύρου Όταν το κλαρίνο της ελληνικής παράδοσης σμίγει με το βιμπράφωνο, το ...

“Σμύρνη μου αγαπημένη”

Του Γιώργου Κουμουλλή, οικονομολόγου, κοινωνικού επιστήμονα Ευτυχώς μας δόθηκε κι εμάς στην Κύπρο η ...

Έφυγε ο Στέλιος του Συνεργείου

Γράφει ο Μιχάλης Θεοδώρου Μετά από ολιγοήμερη περιπέτεια με την υγεία του, ο Στέλιος ...

X