«Απολογία Σωκράτη» από το ΚΘΒΕ στον ΘΟΚ

Ο Θεατρικός Οργανισμός Κύπρου θα φιλοξενήσει στις 28 και 29 Ιανουαρίου, την παράσταση «Πλάτωνα, Απολογία Σωκράτη» που παρουσιάστηκε το καλοκαίρι 2015 από το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος.

Η παραγωγή, σε σκηνοθεσία Δήμου Αβδελιώδη, χάρισε τη μοναδική εμπειρία σε εκατοντάδες θεατές που πλημμύρισαν τους αρχαιολογικούς χώρους σε όλη την Ελλάδα για να δουν την αυθεντική αναπαράσταση της πιο συγκλονιστικής Δίκης στην ιστορία του πολιτισμού στην αρχαία ελληνική γλώσσα (με υπέρτιτλους στα νέα ελληνικά και στα αγγλικά).

Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία του Θεάτρου, που επιχειρείται να ακουστεί η απολογία του Σωκράτη στην αρχαία ελληνική γλώσσα, όπως ήταν το πρωτότυπο πλατωνικό κείμενο και είναι αποτέλεσμα δυόμισι χρόνων μεθοδευμένων προβών, ώστε να ακουστεί με ένα φυσικό, άμεσο και οικείο τρόπο.

Με την ευκαιρία των παραστάσεων, ο Καλλιτεχνικός Διευθυντής του ΚΘΒΕ Γιάννης Αναστασάκης θα βρίσκεται στην Κύπρο για την υπογραφή πρωτοκόλλου συνεργασίας με τον Θεατρικό Οργανισμό Κύπρου.

Συντελέστες
Διδασκαλία αρχαίου κειμένου, μετάφραση, σκηνικός χώρος,
σκηνοθεσία: Δήμος Αβδελιώδης
Επιμέλεια μετάφρασης υποτιτλισμού: Αμαλία Κοντογιάννη
Εικαστική παρέμβαση : Αριστείδης Πατσόγλου
Σκηνογραφικός σχεδιασμός κλεψύδρας: Κώστας Κοτσανάς
Boηθοί σκηνοθέτη: Ειρήνη Ζάρρα
Οργάνωση παραγωγής: Αθηνά Σαμαρτζίδου

Διανομή (με σειρά εμφάνισης)
Βασίλης Καραμπούλας (Σωκράτης), Θανάσης Δισλής (Μέλητος)

Σημείωμα σκηνοθέτη

Mε την «Απολογία» φτάνει στην πιο κορυφαία του έκφραση ο αρχαίος ελληνικός πολιτισμός, γιατί σωματοποιείται, αποκτώντας πραγματική και αναμφισβήτητη υπόσταση με τον Σωκράτη, ο οποίος επιλέγει συνειδητά τον θάνατο, αντί να στερηθεί της ελευθερίας να ζει και να δρα αναζητώντας τον πραγματικό σκοπό της ύπαρξής μας, έχοντας καταγράψει με την απολογία του τις συμπεριφορές των ανθρώπων και όλη την εικόνα ενός πολιτισμού που πελαγοδρομεί και που μοιάζει πολύ με το σήμερα του δυτικού πολιτισμού.

Ταυτόχρονα αρχίζει και η δύση του ελληνικού κόσμου, εφ’ όσον το πνεύμα αυτού του πολιτισμού δεν μπόρεσε να ενσωματωθεί μέσα στην πραγματική ζωή, της λειτουργίας της δημοκρατίας και των θεσμών, παραμένοντας σαν μια ουτοπική και άπιαστη ιδέα για ποιητές.

Είναι δύσκολο έως ακατόρθωτο να καταλάβουμε σήμερα τον πραγματικό χαρακτήρα αυτού του εξόχως οριακού κειμένου μέσα από τη μετάφρασή του, επειδή η μετάβαση του σε μιαν άλλη γλωσσική δομή και μιαν άλλη φωνή, είτε ελληνική είτε διεθνή, αλλάζει αναγκαστικά και καθοριστικά το ύφος και το ήθος του, άρα και το ήθος του Σωκράτη και του Πλάτωνα.

Κάθε μεταφραστική απόπειρα όσο πιστή κι’ αν θέλει να είναι, δεν μπορεί να υποκαταστήσει τον πρωτότυπο λόγο του κειμένου, αφού εκ των πραγμάτων παράγει μιαν εντελώς νέα δομή που ενέχει έναν διαφορετικό ήχο και μουσικότητα.

Όμως ό ήχος και οι μουσικές παράμετροι είναι που ρυθμίζουν το νόημα της κάθε φράσης και όχι η τυπική ή τυποποιημένη εκφορά μιας σειράς λέξεων. Ο τρόπος που θα ειπωθούν οι λέξεις, καθορίζει την ευκρίνεια του νοήματος. Οι λέξεις για να αποκαλύψουν τη σημασία τους πρέπει να μην ακούγονται σαν λέξεις αλλά σαν οχήματα σημασιών που διαρθρώνουν το νόημα. Στο άκουσμά τους όχι απλώς να καταλαβαίνουμε αλλά κυρίως να νοιώθουμε.

Σκοπός λοιπόν της εκφοράς του ίδιου του αρχαίου πλατωνικού κειμένου κατά την παράσταση, δεν είναι κάποιος λόγος πρωτοτυπίας ή μιας στενά φιλολογικής ή ιστορικής αναζήτησης, αλλά η ανάγκη, από το άκουσμα της φωνής του αυθεντικού έργου, να αφουγκρασθούμε και να νοιώσουμε βιωματικά τα αισθήματα και το ήθος του Σωκράτη.

Οι πρόβες ξεκίνησαν τον Μάιο του 2012, με τη συγκεκριμένη μέθοδο που χρησιμοποιώ για την ερμηνεία ενός κειμένου –παρακάμπτοντας την Εράσμια και την Προσωδιακή εκφορά καθώς και τη χρήση των πλάγιων ήχων της βυζαντινής μουσικής– με αποτέλεσμα ο αρχαίος λόγος να ακούγεται φυσικός και οικείος, έχοντας παρόμοιους ήχους και ρυθμούς με τις μεταγενέστερες έως τις σύγχρονες διατυπώσεις της ελληνικής γλώσσας.

Οι υπέρτιτλοι της μετάφρασης θα είναι ένας μόνο οδηγός για την κατανόηση, η οποία θα γίνεται βαθιά και αποκαλυπτική κυρίως μέσα από το άκουσμα, του αρχαίου λόγου.

Tο μέλημά μας είναι μια αυθεντική τελετουργική αναπαράσταση της δίκης του Σωκράτη, με ένα πατάρι και μια κλεψύδρα, χωρίς άλλα στοιχεία νατουραλισμού, αλλά μόνο με την ατμόσφαιρα που δημιουργεί η ενσάρκωση, από τους δυο ηθοποιούς, της αρχαίας πλατωνικής γλώσσας, η οποία αποκαθιστά το ‘χαμένο’ νόημα, στο έργο που θεμελιώθηκε η προοπτική ενός οικουμενικού πολιτισμού.

Ο τελετουργικός χαρακτήρας αυτής της αναπαράστασης και η απόδοση τιμής στο εξαιρετικό και δραματικό αυτό ιστορικό γεγονός, μας επιβάλει να μην πραγματοποιηθεί στο τέλος του έργου η επιστροφή των ηθοποιών για χαιρετισμό.

Δήμος Αβδελιώδης

+ Για δύο μόνο παραστάσεις την Πέμπτη 28 και την Παρασκευή 29 Ιανουαρίου στις 20:30 στη Νέα Σκηνή του θεάτρου ΘΟΚ. Εισιτήρια: €12 / €6. Πληροφορίες τηλ. 77772717.

Στις παραστάσεις δεν θα ισχύσουν τα δελτία συνδρομητών ΘΟΚ.

  • ΠΑΡΑΘΥΡΟ

    Το «Παράθυρο» είναι το πολιτιστικό ένθετο της εφημερίδας Πολίτης [Κύπρος] και του διαδικτυακού πόρταλ www.politis.com.cy. Ειδήσεις, συνεντεύξεις, συναντήσεις, ρεπορτάζ, ήχοι, εικόνες – κινούμενες και στατικές, κριτικές προσεγγίσεις, λοξές ματιές. Βλέπουμε το δέντρο, δεν χάνουμε το δάσος

You May Also Like

Ο Oliver Stone στο πλευρό του Assange

Συνάντηση με τον ιδρυτή του Wikileaks, Julian Assange, στην Πρεσβεία του Εκουαδόρ στο Λονδίνο, ...

The Origami Project στο Μουσείο Τεχνών Ζαμπέλα

Αν επισκεφθείτε το Μουσείο Τεχνών Λουκίας και Μιχαλάκη Ζαμπέλα τον μήνα Απρίλιο, θα ακούσετε ...

Στο σφυρί το αρχικό κολάζ για το άλμπουμ Sgt Pepper των Beatles

Όχι μόνο οι φιλότεχνοι αλλά και οι φιλόμουσοι αναγνωρίζουν αμέσως αυτή την εικόνα: πρόκειται ...

Νέα θεατρική ομάδα και θρίλερ επί σκηνής

Η θεατρική ομάδα D-tale παρουσιάζει την πρώτη της θεατρική δουλειά, σε παγκύπρια πρώτη πρεμιέρα, ...

Κώστας Γαβράς: «Πιστεύω στην αντίσταση»

Σε μια σεμνή τελετή, έτσι όπως ταιριάζει στον χαρακτήρα του, ο παγκόσμιος σκηνοθέτης Κώστας ...

Διεθνές φεστιβάλ κινηματογράφου στα κατεχόμενα

H δημιουργία ενός νέου διεθνούς κινηματογραφικού φεστιβάλ στην Κύπρο ανακοινώθηκε το περασμένο Σάββατο σε ...

X