Ένα παλιό σινεμά στη Σαλαμιού

  • Η ιστορία του «Νεοφυτίδειου» κινηματογράφου που φιλοξενεί το 17ο Διεθνές Φεστιβάλ του Σινεμά Animation στην Ύπαιθρο «Όψεις του Κόσμου» απο τις 19 μέχρι τις 21 Ιουλίου 2018.

    Ο «Νεοφυτίδειος» κινηματογράφος πρωτοξεκίνησε τη λειτουργία του στην κοινότητα της Σαλαμιούς το έτος 1962. Η κοινότητα την εποχή εκείνη έσφυζε από ζωή, αφού ο πληθυσμός της ήταν περίπου 1.000 άτομα. Ο άνθρωπος που συνέλαβε και υλοποίησε την ιδέα της δημιουργίας του κινηματογράφου ήταν ο μακαριστός Νεόφυτος Περικλή.

    Ο Νεόφυτος προχώρησε σε όλες τις εργασίες για τη διαμόρφωση του χώρου σε κινηματογράφο συνάπτοντας σημαντικά δάνεια για την εποχή. Κατόπιν αγόρασε την  ιταλικής προέλευσης μηχανή προβολής «cinemeccanica», καθώς και ηλεκτρική γεννήτρια αφού το χωριό δεν είχε πρόσβαση σε ηλεκτρισμό,  για να υλοποίησει την πρωτοπόρα για τα δεδομένα ιδέα του.

     Οι κάτοικοι της Σαλαμιούς και των γύρω χωριών αγκάλιασαν την προσπάθεια αυτή, που έδινε σε όλους μια κοινωνική και ψυχαγωγική διέξοδο. Αυτούς που σαγήνευσε όμως περισσότερο η έβδομη τέχνη ήταν τα νεαρά παιδιά, που εκστασιάζονταν να παρακολουθούν τις ταινίες και έζησαν φανταστικές εμπειρίες ανεξίτηλες μέσα στον χρόνο.Ο Παύλος Παύλου, εξάδελφος του Νεόφυτου θυμάται : «Ήμουν δημοτικό σχολείο ακόμα η αδελφή μου να έκοβε εισητήρια στην είσοδο και εγώ κρέμαζα στο λαιμό ένα μεταλλικό δοχείο και πουλούσα αναψυκτικά και φυστίκια στο διάλειμμα.Το σινεμά ήταν η μόνη διέξοδος από την καθημερινότητα, η μόνη ψυχαγωγία τότε.»

    Η περίοδος που λειτούργησε ο κινηματογράφος, μέχρι και το 1967, συνέπεσε με τη χρυσή εποχή του ελληνικού κινηματογράφου. Πολλές από τις μεγάλες αυτές ταινίες προβλήθηκαν στον κινηματογράφο της Σαλαμιούς. Κάποιες από αυτές τις ταινίες ήταν: «Το νησί των Γενναίων», με τον Αλέκο Αλεξανδράκη και την Τζένη Καρέζη, «Έγλημα στο Κολωνάκι», με τον Ανδρέα Μπάρκουλη και τη Μάρω Κοντού, «Περιπλανόμενοι Ιουδαίοι» με τον Νίκο Σταυρίδη και Θανάση Βέγγο, «Λενιώ η βοσκοπούλα» με τον Νίκο Ξανθόπουλο και την Νέλλη Παπά. 

    Ο Αντρέας Κωσταντίνου ήταν ο πρώτος σινεματζής της Σαλαμιού. Διατηρούσε κουρείο στο χωριό όταν ο Νεόφυτος του πρότεινε να αναλάβει την δουλειά της προβολής των ταινιών. «Είχε έρθει ένας σινεματζής που τότε δούλευε στο σινεμά “Αττικόν” στην Πάφο και με έμαθε πώς να χειρίζομαι τις μηχανές και πως να γυρίζω τις ταινίες.Είχαμε προβολή 2 με 3 φορές την εβδομάδα.Κάθε φορά ήμασταν γεμάτοι.Είχε τόσο κόσμο που όσοι δεν χωρούσαν μέσα, σκαρφάλωναν στα δέντρα γύρω από το σινεμά.Κατέβαινε και κόσμος από τα γύρω χωριά, την Αρμίνου, τα Κελοκέδαρα, τα Τραχυπέδουλα. Θυμάμαι είχε πιτσιρίκια που πουλούσαν αυγά για να βγάλουν τα δύο σελίνια που ήταν το κόστος του εισιτηρίου. Η βραδιά ξεκινούσε πάντα με μουσική.Παίζαμε ελληνικούς δίσκους σε ένα πικάπ, ο ήχος ταξίδευε σε όλο το χωριό.Ήταν μαγική εποχή»

    Δυστυχώς, οι οικονομικές δυσχέρειες δεν εξέλιπαν αλλά επιπρόσθετα κατά το τέλος του 1963 η προσέλευση  στον κινηματογράφο επηρεάστηκε αρνητικά εξαιτίας της ανώμαλης κατάστασης που δημιουργήθηκε στην Κύπρο και της έντασης στις σχέσεις μεταξύ των δύο κοινοτήτων. Αυτό είχε συμβεί λόγω του ότι η Σαλαμιού γειτόνευε με το τουρκοκυπριακό χωριό Άγιος Ιωάννης και ο κόσμος ένιωθε φόβο να κυκλοφορεί, ιδιαίτερα το βράδυ. Λόγω των επιπρόσθετων οικονομικών δυσκολιών που επισώρευσαν τα πιο πάνω γεγονότα, ο ιδιοκτήτης του κινηματογράφου υπέβαλε αίτημα στην κυβέρνηση, που του παραχώρησε μικρή οικονομική βοήθεια,  ως «τουρκόπληκτη επιχείρηση».

    Στην περίοδο από το 1964 μέχρι το 1967 οι προβολές στον κινηματογράφο μειώθηκαν σε αριθμό αλλά η λειτουργία του συνέχισε. Το 1967, με την έλευση του ηλεκτρισμού στη Σαλαμιού και τη διάδοση των τηλεοράσεων, η προσέλευση του κοινού στον κινηματογράφο περιορίστηκε περεταίρω καθιστώντας τη συνέχιση της λειτουργίας του ζημιογόνα. Έτσι ο κινηματογράφος, δυστυχώς, τερμάτισε οριστικά τη λειτουργία του το 1967.

    Ο κινηματογράφος παρέμεινε κλειστός για περίοδο 26 χρόνων. Το 1993 η οικογένεια  του μακαριστού Νεόφυτου Περικλή θέλοντας να τιμήσει τον ιδρυτή του κινηματογράφου, σε συνεργασία με ομάδα Αποδήμων της κοινότητας,  οργάνωσαν μια προβολή ταινίας, που στέφθηκε με μεγάλη επιτυχία, αφού γέμισε ασφυκτικά ο χώρος από τους θεατές. Από το 1993 μέχρι σήμερα ο «Νεοφυτίδειος» Κινηματογράφος Σαλαμιούς λειτουργεί σαν μία θερινή όαση για τους φίλους του κινηματογράφου.Την λειτουργεία του σήμερα έχει αναλάβει ο γιός του Νεόφυτου, Γιώργος Περικλέους ο οποίος θιοθλετησε και τον ρόλο του σινεματζή αφού έμαθε όλα τα τεχνικά για την προβολή των ταινιών.

    Στη διάρκεια όλων αυτών των χρόνων έχουν προβληθεί στον κινηματογράφο πολύ αξιόλογες ελληνικές και ξένες ταινίες ποικίλου περιεχομένου όπως κοινωνικές, ιστορικές, επιστημονικές, δράσης, παιδικές, κωμωδίες, ντοκιμαντέρ κ.α. Αρκετές από τις ταινίες που προβλήθηκαν απέσπασαν διεθνή βραβεία και διακρίσεις.

    Σε αυτή τη νέα πορεία θα πρέπει να γίνει ειδική μνεία στο γεγονός ότι οι Πολιτιστικές Υπηρεσίες του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού στηρίζουν συνεχώς την όλη προσπάθεια. Ο θερινός κινηματογράφος δεν θα συνέχιζε μέχρι σήμερα την πορεία του, εάν δεν υπήρχε το κοινό που τον στήριζε.  Οι πιστοί φίλοι του κινηματογράφου νιώθουν σαν μια οικογένεια, αφού το συγκεκριμένο μέρος αποτελεί για αυτούς χώρο συνάντησης, ψυχαγωγίας και πνευματικής καλλιέργειας. Νιώθουν ότι στηρίζουν μια προσπάθεια που δεν έχει επιχειρηματικά κίνητρα αλλά δίνει διεξόδους για θετική μορφή ψυχαγωγίας και συναναστροφή. Είναι παράλληλα μια κατάκτηση για τη Σαλαμιού, που θα πρέπει να διατηρηθεί σαν μια πολιτιστική παράδοση που ταιριάζει απόλυτα στο προοδευτικό πνεύμα που χαρακτηρίζει τους κατοίκους και απόδημους της κοινότητας.

     

     

    • ΠΑΡΑΘΥΡΟ

      Το «Παράθυρο» είναι το πολιτιστικό ένθετο της εφημερίδας Πολίτης [Κύπρος] και του διαδικτυακού πόρταλ www.politis.com.cy. Ειδήσεις, συνεντεύξεις, συναντήσεις, ρεπορτάζ, ήχοι, εικόνες – κινούμενες και στατικές, κριτικές προσεγγίσεις, λοξές ματιές. Βλέπουμε το δέντρο, δεν χάνουμε το δάσος

    You May Also Like

    Διεθνές Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Κύπρου

    Το Θέατρο Ριάλτο φιλοξενεί για 7η χρονιά το Διεθνές Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους [ISFFC ...

    Η ταινία «Υπάρχει Θεός, το όνομά της είναι Πετρούνια» κέρδισε το Βραβείο LUX 2019

    Ο Πρόεδρος Sassoli ανακοίνωσε στο Στρασβούργο τη νικήτρια ταινία του 13ου Βραβείου κινηματογράφου LUX: ...

    Woodstock: προβολή του Οσκαρικού ντοκιμαντέρ στο Cine Studio

    Ειδική προβολή για τα 50 χρόνια από την πραγματοποίηση του μουσικού Φεστιβάλ Woodstock, που ...

    Berlinale Selection 2019 από τo Ινστιτούτο Γκαίτε Κύπρου

    Berlinale Selection 2019 είναι ο τίτλος της νέας σειράς κινηματογραφικών προβολών που θα δούμε ...

    «Η σωτηρία της ψυχής» στο Σινεμά Ρίο

    Με την κοινωνική ινδική ταινία του Σούμπασις Μπουτιανί «Η σωτηρία της ψυχής»/(Hotel Salvation), αρχίζει της ...

    Πέθανε ο σκηνοθέτης Φράνκο Τζεφιρέλι

    Ο Ιταλός σκηνοθέτης του κινηματογράφου, του θεάτρου και της όπερας Φράνκο Τζεφιρέλι, πέθανε σήμερα ...

    X