Γλώσσες και εικόνες και μέσα πόλα σέλα

  • «Όλα τα υποψήφια έργα (περιλαμβανομένων και των έργων που κρίνονται στην κατηγορία της Εικονογράφησης) πρέπει να είναι γραμμένα στην πανελλήνια δημοτική ή στην κυπριακή διάλεκτο». Αυτή είναι η προϋπόθεση 2Α στους κανονισμούς των Κρατικών Βραβείων Λογοτεχνίας για να θεωρείται ένα βιβλίο υποψήφιο για βράβευση.

 

  • Το αναφέρω γιατί την περασμένη βδομάδα προέκυψε θέμα στην εφημερίδα «Φιλελεύθερος» με τίτλο «Δικοινοτικό παραμύθι αποκλείστηκε από τα Βραβεία λόγω γλώσσας». Ο λόγος για το παιδικό βιβλίο «Το όνειρο του Τζακ του Γάτου», της Τουρκοκύπριας συγγραφέως Σεζγκί Γιαλίν, το οποίο εικονογράφησε η Λουίζα Καϊμάκη. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η κ. Καϊμάκη διαμαρτύρεται για τον αποκλεισμό του βιβλίου από τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνίας του 2018, εξαιτίας του κανονισμού που παραθέσαμε πιο πάνω.

 

  • Το βιβλίο γράφτηκε στην τουρκική γλώσσα και μεταφράστηκε στα αγγλικά και στα ελληνικά. Κυκλοφόρησε, δε, ως ξεχωριστή έκδοση σε κάθε γλώσσα ταυτόχρονα. «Είναι καθαρά δημιούργημα του τόπου μας και αξίζει σημασίας, καθώς αποτελεί ένα από τα πρώτα δικοινοτικά παραμύθια της Κύπρου και έγινε για τα παιδιά ολόκληρου του νησιού. Ως εικονογράφος νιώθω πως είναι άδικο να μην περιληφθεί στον διαγωνισμό για τα κρατικά βραβεία των εκδόσεων του 2018 η συγκεκριμένη εικονογράφηση», σχολιάζει η Λουίζα Καϊμάκη.

 

  • Και απαντούν οι Πολιτιστικές Υπηρεσίες: «Ο κανονισμός των Κρατικών Βραβείων Λογοτεχνίας καθορίζει ότι το κείμενο των διαγωνιζόμενων έργων σε όλες τις κατηγορίες, περιλαμβανομένης της Εικονογράφησης, δεν είναι μετάφραση από άλλη γλώσσα, αλλά το πρωτότυπο. Με τον τρόπο αυτό η Κριτική Επιτροπή Εικονογράφησης διασφαλίζει ότι μπορεί να κρίνει την εικονογράφηση σε αντιπαραβολή με το πρωτότυπο κείμενο του λογοτεχνικού έργου. Το Υπουργείο Παιδείας, το οποίο αποτελεί τη μετεξέλιξη της Ελληνικής Κοινοτικής Συνέλευσης, αποφάσισε το 1968 τη θέσπιση του θεσμού των Κρατικών Βραβείων Λογοτεχνίας. Βασική προϋπόθεση συμμετοχής στον θεσμό αυτό αποτελεί έκτοτε το να είναι γραμμένα τα υποψήφια έργα στην ελληνική γλώσσα».

 

  • Κι όμως: το Βραβείο Εικονογράφησης Λογοτεχνικού Βιβλίου για παιδιά και εφήβους για εκδόσεις του 2015 απονεμήθηκε στην Αγγελική Πιλάτη για την εικονογράφηση του έργου «Από τη γη μέχρι τα αστέρια – Dunyalar kadar», της Μαρίνας Μιχαηλίδου-Καδή και της Mehves Beyidog Αντιλαμβάνομαι ότι αυτό το βιβλίο ήταν δίγλωσσο, αλλά αδυνατώ να αντιληφθώ πώς έγινε δεκτό καθώς, γραμμένο στην τουρκική γλώσσα, δεν εμπίπτει στον κανονισμό 2Α περί ελληνικής γλώσσας.

 

  • Αντιλαμβάνομαι, επίσης, ότι και το βιβλίο της Σεζγκί Γιαλίν θα μπορούσε να εκδοθεί ως ένα τρίγλωσσο… ττοππάκκι, αλλά για πρακτικούς λόγους εκδόθηκε ως ξεχωριστή έκδοση για κάθε γλώσσα. Προέχει, φαντάζομαι, η πρακτικότητα του θέματος όταν ένα παιδί θα πάρει ένα βιβλίο στα χέρια του.

 

  • Προκύπτουν, λοιπόν, μια σειρά από ερωτήματα: γιατί το βιβλίο των Καδή – Μπεγίντογλου έγινε δεκτό από τη στιγμή που κατά το ήμισυ είναι γραμμένο σε γλώσσα άλλη από την ελληνική; Και γιατί δεν έγινε αποδεκτό το βιβλίο της Γιαλίν από τη στιγμή που υπάρχει προηγούμενο; Θα γινόταν δεκτό αν έβγαινε ως μία τρίγλωσση έκδοση;

 

  • Και γιατί βαδίζουμε ακόμα με τους κανονισμούς του ’68, έτσι όπως τέθηκαν από την… Ελληνική Κοινοτική Συνέλευση;
  • Μερόπη Μωυσέως

    Σπούδασε στο τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών. Καλύπτει το πολιτιστικό ρεπορτάζ στο Παράθυρο της εφημερίδας Πολίτης από το 2005. Ζει στη Λευκωσία | meropi.m@politis-news.com

You May Also Like

Πολιτισμός ως “μέτρο ανακουφιστικό”

Γράφει η Μερόπη Μωυσέως * Τάδε έφη Νίκος Αναστασιάδης στην εκπομπή “Εντέχνως”. * Βλέπεις ...

Από το Cock μέχρι τη… μικρή οθόνη

Γράφει ο Μιχάλης Σταύρου Η έκρηξη ομοφοβίας, λογοκρισίας ή απλά… αμπαλατοσύνης δεν είναι προνόμιο ...

Τα λεφτά των τεχνών

Γράφει η Μερόπη Μωυσέως * Ανταποκρίθηκε στο αίτημα των ιδιωτικών θεατρικών ομάδων ο Θεατρικός ...

Με ένα κλικ

Γράφει η Μερόπη Μωυσέως * Η φωτογραφία λειτουργούσε ανέκαθεν ως εργαλείο μνήμης – ή ...

Με αφορμή

Γράφει η Μερόπη Μωυσέως * Με αφορμή την έκθεση φωτογραφιών [όχι της Πάολας, gotcha!] ...

Όταν ζεις με τον εχθρό

Γράφει η Μερόπη Μωυσέως * Πήρα ένα τηλεφώνημα την περασμένη βδομάδα από μια κυρία ...

X