Μια προσέγγιση στα «Γυμνά» του Πολ Γεωργίου

Με αφορμή την έκθεση στη Λεβέντειο Πινακοθήκη με τα Γυμνά έργα του Γεώργιου Πολ Γεωργίου, ο δρ Σάββας Χριστοδουλίδης καταγράφει κάποιες σκέψεις

Του δρα Σάββα Χριστοδουλίδη

Με την πρώτη κιόλας ματιά αντιλαμβάνεται κανείς την αιώρηση του σώματος μέσα στον χώρο. Το γεγονός αυτό οφείλεται στην αδυναμία του καλλιτέχνη να το στοιχειοθετήσει στη βάση των αρχών της προοπτικής. Ακόμα και σε περιπτώσεις που στον χώρο εμβάλλονται στοιχεία όπως έπιπλα ή μαξιλάρια, η αδυναμία δημιουργίας βάθους από μέρους του Γεωργίου παραμένει ανυποχώρητη. Εμφαντική εκδοχή αυτής της αιώρησης αποτελεί κυρίως το γυμνό «Undressing» του 1946. Στο έργο ο νόμος της βαρύτητας καταργείται, θα έλεγα, με συνέπεια η όρθια γυναίκα -υπακούοντας σε ένα μεταφυσικό κάλεσμα- να δίνει την εντύπωση ότι ανασηκώνεται ελαφρά από το έδαφος.

Η πολυπόθητη σε κάθε δημιουργό γνησιότητα είναι υπόθεση που δεν συνάδει πάντα με τις κατευθύνσεις ή τις αρχές εκείνου του συστήματος που λέγεται ακαδημαϊσμός

Την αμηχανία επίσης του καλλιτέχνη να αντιληφθεί και να αξιοποιήσει τον χώρο υπονοώντας ή διατυπώνοντας με ευκρίνεια τις τρεις διαστάσεις καταμαρτυρούν οι θέσεις των γυμνών μέσα στην επιφάνεια που τις φιλοξενεί. Εκτός από την εικονιζόμενη γυναίκα στο «Undressing», η οποία αποδίδεται στην ολότητά της, οι υπόλοιπες γυναικείες φιγούρες καταχωρίζονται στον χώρο ακουμπώντας τις εσχατιές της επιφάνειας. Το γεγονός αυτό συνεπάγεται ελλειπτική διατύπωση της εικονιζόμενης γυναίκας αφού οι καταλήξεις των σκελών ή άλλα τμήματα του σώματός της παραλείπονται ή κυριολεκτώντας αποκόπτονται.

Η ανάγκη, από μέρους του καλλιτέχνη, πλήρωσης ή μέγιστης αξιοποίησης του χώρου έχει ως αποτέλεσμα την τμηματική εκφορά του γυμνού.

Τα όψιμα έργα «Ξύλινη κούκλα» του 1963 και «Όρθιο γυμνό σε στάση προφίλ» του 1964 καταδεικνύουν θα έλεγα, μια προωθημένη θεώρηση του σώματος από μέρους του Γεωργίου. Το περίγραμμα -εμφανές στα υπόλοιπα έργα της έκθεσης- υποχωρεί προς όφελος μιας γλυπτικότητας του σώματος η οποία επιτυγχάνεται με απλή φωτοσκίαση. Αν και ρωμαλέα, τα εν λόγω γυναικεία γυμνά δεν απολύουν τον θελκτικό τους χαρακτήρα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι την ίδια περίοδο, ο Χριστόφορος Σάββα προτείνει τα γυμνά που κάθονται ή αναπαύονται. Έξω από κάθε πρόθεση εξιδανίκευσης του γυναικείου σώματος και με αβυσσαλέα διάθεση αξιοποίησης του χώρου σε συνάρτηση με τη φιλοξενούμενη φιγούρα, ο Σάββα εγκωμιάζει τη γυναίκα ως ένα καθόλα σχηματικό και πολυεπίπεδο μόρφωμα.

Στις μέρες μας κάνουμε λόγο για τον Πολ Γεωργίου και τον Χριστόφορο Σάββα. Δύο αυτοδίδακτοι ζωγράφοι μονοπωλούν το ενδιαφέρον μας επιβεβαιώνοντας την πεποίθηση ότι η πολυπόθητη σε κάθε δημιουργό γνησιότητα είναι υπόθεση που δεν συνάδει πάντα με τις κατευθύνσεις ή τις αρχές εκείνου του συστήματος που λέγεται ακαδημαϊσμός.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ: «Ξύλινη Κούκλα», 1963, Λάδι σε ξύλο, Συλλογή Κωνσταντή Καντούνα

  • ΠΑΡΑΘΥΡΟ

    Το «Παράθυρο» είναι το πολιτιστικό ένθετο της εφημερίδας Πολίτης [Κύπρος] και του διαδικτυακού πόρταλ www.politis.com.cy. Ειδήσεις, συνεντεύξεις, συναντήσεις, ρεπορτάζ, ήχοι, εικόνες – κινούμενες και στατικές, κριτικές προσεγγίσεις, λοξές ματιές. Βλέπουμε το δέντρο, δεν χάνουμε το δάσος

You May Also Like

Έκθεση Σωτήρη Ιωάννου στην Γκαλερί Κυπριακή Γωνιά

Ο Σωτήρης Ιωάννου παρουσιάζει την  τελευταία του δουλειά από 28 Μαρτίου μέχρι 18 Απριλίου, ...

Τούλα Λιασή: Με την αγάπη του αδελφού της, Γιαννάκη

Μια επιγραφή/υπογραφή από μπλε νέον δεσπόζει στον χώρο όπου παρουσιάζεται η έκθεση της Τούλας ...

Μπιενάλε Λάρνακας: τελετή βράβευσης

Την Παρασκευή 30 Νοεμβρίου 2018 σην Δημοτική πινακοθήκη Λάρνακας παρουσία του Δημάρχου Λάρνακας Αντρέα ...

Theo-Mass Lexileictous: εικαστική περιπλάνηση στη Λεμεσό

Με μια σειρά από έξι εκθέσεις που θα ανοίξουν ταυτόχρονα σε έξι διαφορετικά σημεία ...

Έκθεση του Γιώργου Πελλαπαϊσιώτη στη Λευκωσία

Την πρώτη του έκθεση ως εικαστικός παρουσιάζει στη Λευκωσία ο Γιώργος Πελλαπαϊσιώτης, ένας πολύπλευρος ...

«Ύμνος προς τη φύση» του Σωτήρη Ιωάννου

Με μια έκθεση που αποτελεί ένα αφιέρωμα στο αγαπημένο του θέμα, τη φύση, ο ...

X