Ξεκίνησε να «μπαίνει το νερό στο αυλάκι» γύρω από την υπόθεση του Αρχαιολογικού Μουσείου Λεμεσού, καθώς φαίνεται ότι έχουν παρθεί όλες οι πολιτικές αποφάσεις και υπάρχει η πρόθεση να προχωρήσουν οι διαδικασίες για την υλοποίηση του μεγαλεπήβολου έργου. Σε νέα συνάντηση μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων μερών, στο πιο υψηλό επίπεδο, επαναδιαβεβαιώθηκε ότι οι διαδικασίες προχωρούν και δεν αποκλείεται εντός του έτους να έχουμε την προκήρυξη του διεθνούς αρχιτεκτονικού διαγωνισμού. Στη συνάντηση της προηγούμενης Τρίτης παρέστησαν ο Υπουργός Μεταφορών, η Υφυπουργός Πολιτισμού, ο Δήμαρχος Λεμεσού και οι Διευθυντές του Τμήματος Αρχαιοτήτων και του Τμήματος Δημοσίων Έργων. Το έργο ανήκει στο Υφυπουργείο Πολιτισμού, αλλά υπάρχει και η συνδρομή του Υπουργείου Μεταφορών, το οποίο συνδράμει τεχνοκρατικά για τη διευκόλυνση των διαδικασιών.
Η απόφαση και ο σχεδιασμός αφορούν τη ριζική ανακαίνιση και επέκταση του σημερινού Αρχαιολογικού Μουσείου Λεμεσού μέσω σύνδεσης με το Δημόσιο Κήπο Λεμεσού, το οποίο θα το μετατρέψει σε ένα νέο εμβληματικό κτήριο για την πόλη της Λεμεσού. Το καλοκαίρι, ένα μέρος του κτηρίου του σημερινού μουσείου έχει κηρυχθεί διατηρητέο, ως ένα σπουδαίο δείγμα κυπριακού μοντερνισμού, γεγονός που λαμβάνεται ήδη υπόψη στους σχεδιασμούς. Το Αρχαιολογικό Μουσείο Λεμεσού κατασκευάστηκε το 1972 από τον Αρχιτέκτονα Έκτωρα Στυλιανίδη.
Στον σχεδιασμό που γίνεται σήμερα, θεωρείται δεδομένο ότι το κομμάτι του μουσείου που έχει κηρυχθεί διατηρητέο θα παραμείνει, ενώ υπάρχει προσανατολισμός για κατεδάφιση σημαντικού μέρους του σημερινού οικοδομήματος προς ανέγερση καινούργιου. Ακολούθως, η πρώτη σκέψη (θα το καθορίσει όμως ο διαγωνισμός) είναι για κατασκευή ενός κτηρίου-γέφυρα που θα περνά πάνω από την οδό Αναστάση Σούκρη και θα μετατρέπει το δρόμο και τους απέναντι χώρους σε πλατεία με ποικίλες χρήσεις και στεγασμένους ανοιχτούς χώρους. Ο Δήμος Λεμεσού έχει συμφωνήσει να παραχωρηθεί και ο χώρος ακριβώς απέναντι, όπου σήμερα στεγάζεται η υπηρεσία πρασίνου του Δήμου, η οποία παρκάρει εκεί τα οχήματά της. Με αυτή την εξέλιξη λύνεται και ένα μεγάλο πρόβλημα που αφορά το διαθέσιμο χώρο που χρειάζεται ένα μουσείο και ήταν μέχρι σήμερα το βασικό εμπόδιο για την ανακαίνιση του μουσείου.
Ταυτόχρονα με τα πιο πάνω, μέρος του διαγωνισμού αναμένεται να είναι και η δημόσια πλατεία που θα δημιουργηθεί στη νότια πλευρά, η οποία αναμένεται να συνενώσει τους χώρους και να εντάξει μαζί και το Παττίχειο Ιστορικό Αρχείο και Κέντρο Μελετών του Δήμου, γνωστό ως πρώην οικεία Επάρχου. Ευρύτερος στόχος είναι η σύνδεση του νέου Αρχαιολογικού Μουσείου με τη θάλασσα και η δημιουργία μιας νέας εισόδου μέσω του Δημόσιου Κήπου Λεμεσού, γι’ αυτό και ο Δήμος θα παραχωρήσει το χώρο της υπηρεσίας πρασίνου. Όλα αυτά φυσικά θα καθοριστούν από τον Διεθνή Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό που θα προκηρυχθεί, οι όροι του οποίου θα προκύψουν από τις ανάγκες που θα καθοριστούν από το Υφυπουργείο, το Δήμο, τα Δημόσια Έργα και φυσικά το Τμήμα Αρχαιοτήτων. Μία τέτοια διαδικασία, σε περίπτωση που ο διεθνής διαγωνισμός είναι μίας φάσης, μπορεί να υλοποιηθεί σε έξι μήνες από την ημέρα προκήρυξής του.
Τελειώνουν τη κτιριολογική μελέτη
Οι οδηγίες που δόθηκαν από τον Υπουργό είναι όπως το Τμήμα Αρχαιοτήτων ολοκληρώσει άμεσα τις προκαταρτικές του μελέτες όσον αφορά το κτιριολογικό πρόγραμμα και τις ανάγκες που θα υπάρξουν, τόσο ως προς τις αρχαιότητες όσο και τους βοηθητικούς χώρους (εργαστήρια και αποθήκες) ή τους χώρους ψυχαγωγίας (πιθανώς ένα καφεστιατόριο ή χώρος εκδηλώσεων). Θα πρέπει να παρθούν και κάποιες αποφάσεις ως προς τα εκθέματα που θα έχει το μουσείο μέσα από μια πρώιμη μουσειακή μελέτη.
Ταυτόχρονα, ο Δήμος Λεμεσού θα συνδράμει με κάποια σχέδια και αποτυπώσεις του υφιστάμενου μουσείου για να προχωρήσει πιο γρήγορα ο σχεδιασμός, όπως επίσης και με αποτυπώσεις και σχέδια για την επέκταση προς τα νότια. Σύμφωνα με εντελώς προκαταρκτικές εκτιμήσεις, θα χρειαστεί να ανεγερθεί ένα κτήριο περίπου 5000-6000 τμ για να εξυπηρετεί τη Λεμεσό, καθώς και επιπλέον εξωτερικούς δημόσιους χώρους και πλατείες.
Το ενδεχόμενο κόστος θα καθοριστεί από τις κτιριολογικές ανάγκες και τον περιβάλλοντα χώρο, με τις πρώτες εκτιμήσεις να θεωρούν ότι σίγουρα θα χρειαστεί κονδύλι κοντά στα 50 εκατομμύρια ευρώ. Πάντως, η ολοκλήρωση του Κυπριακού Μουσείου στη Λευκωσία το 2027 αφήνει περιθώρια για ένταξη του Αρχαιολογικού Μουσείου Λεμεσού στον προϋπολογισμό του Υφυπουργείου Πολιτισμού ως ένα έργο άμεσης προτεραιότητας, αφού για χρόνια αναζητούνται λύσεις, μιάς και όλοι αναγνωρίζουν την αναγκαιότητά του, τόσο για τις ανάγκες έκθεσης των αρχαιοτήτων όσο και για βοηθητικούς χώρους, αφού σήμερα το Αρχαιολογικό Μουσείο ασφυκτιά.
«Γειτονιά Μουσείων»
Για την ευρύτερη περιοχή, ο Δήμος Λεμεσού επιθυμεί να δημιουργηθεί μια γειτονιά μουσείων που θα περιλαμβάνει μία πολιτιστική διαδρομή στην ανατολική πλευρά του κέντρου της πόλης. Σε πολύ κοντινό σημείο βρίσκονται η Δημοτική Πινακοθήκη, το ΓΣΟ με το υπό ανέγερση Αθλητικό Μουσείο, η οικία Παπαδόπουλου όπου θα ανεγερθεί το «μουσείο πόλης», η οικία Φυτίδου που θα αξιοποιηθεί ανάλογα από το Δήμο, καθώς και το Πολιτιστικό Κέντρο «Πάνος Σολομωνίδης», όπου στεγάζονται το Θεατρικό Μουσείο Κύπρου και το Μουσείο Λεμεσιανού Καρναβαλιού. Ακόμα, στην ίδια περιοχή είναι και η εμβληματική Δημοτική Βιβλιοθήκη, καθώς και το Μουσείο Λαϊκής Τέχνης. Βασικός στόχος είναι η ενοποίηση των σημείων αυτών, δημιουργώντας έναν ισχυρό πολιτιστικό πυρήνα με βελτιωμένη συνδεσιμότητα και προσβασιμότητα. Στην ίδια περιοχή υπάρχουν και άλλα κτήρια σημαντικής αρχιτεκτονικής αξίας, τα οποία ο Δήμος έχει ζητήσει και έχουν κηρυχθεί ως διατηρητέα και θα μπορούν να ενταχθούν στην πολιτιστική διαδρομή. Πρόκειται για το Τουριστικό Περίπτερο εντός του Δημόσιου Κήπου, το σχολείο των Καλογριών και τα Δικαστήρια.
Ανεξάρτητα πάντως με τις εξελίξεις γύρω από το θέμα του μουσείου, ο Δήμος Λεμεσού έχει σε εξέλιξη διαδικασίες και για τον Δημόσιο Κήπο. Ήδη αυτές τις μέρες γίνεται δημόσια διαβούλευση για πρόταση που να υλοποιεί το κλείσιμο του ζωολογικού κήπου και τη μετατροπή του σε Κέντρο Βιοποικιλότητας και Αστικού Περιβάλλοντος. Όλα αυτά θα καθοριστούν και το πολυαναμενόμενο masterplan του Δημόσιου Κήπου.