Το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων θα εξετάσει σήμερα το θέμα «Χαρακτηρισμός ή μη φωτογραφικών τεκμηρίων της εκτέλεσης των 200 πατριωτών στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944». Όπως έχει πληροφορήσει το ΥΠΠΟ με ανακοίνωσή του, «η ολοκλήρωση του χαρακτηρισμού της συλλογής ως μνημείου αποτελεί το θεμέλιο για τη διεκδίκησή της από το ελληνικό κράτος». Σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση, εμπειρογνώμονες - στελέχη του ΥΠΠΟ, που έχουν ήδη έλθει σε επαφή με τον συλλέκτη στον οποίον ανήκουν οι φωτογραφίες, θα τον επισκεφθούν αυτές τις μέρες στην έδρα του, στη Γάνδη του Βελγίου, προκειμένου να αποτιμήσουν αφενός την αυθεντικότητα και τη νομιμότητα της προέλευσης και αφετέρου τη σημασία και την αξία της συλλογής. Όπως έχει δε ανακοινώσει το ΥΠΠΟ, «εάν η αυθεντικότητα και η νόμιμη προέλευση της συλλογής τεκμηριώνονται, το Υπουργείο Πολιτισμού θα οριστικοποιήσει άμεσα διά της κατάλληλης νομικής οδού τα μέτρα για την απόκτησή της».
Θυμίζουμε ότι η εμφάνιση, το Σάββατο 14 Φεβρουαρίου, στον διαδικτυακό τόπο δημοπρασιών e-bay φωτογραφιών που παρουσιάζουν τις τελευταίες στιγμές των 200 Ελλήνων κομμουνιστών κρατουμένων λίγο πριν από την εκτέλεσή τους από τις ναζιστικές δυνάμεις κατοχής την Πρωτομαγιά του 1944 στην Καισαριανή, προκάλεσε τεράστια αίσθηση και συγκίνηση. Το ΥΠΠΟ γνωστοποίησε τη Δευτέρα ότι «οι δώδεκα φωτογραφίες που παρουσιάζουν τις τελευταίες στιγμές των 200 πατριωτών, πριν από την εκτέλεσή τους, στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944, εμφανίστηκαν στον διαδικτυακό τόπο δημοπρασιών e-bay το Σάββατο, 14 Φεβρουαρίου. Ανήκουν σε συλλέκτη που ειδικεύεται στα αναμνηστικά του Γερμανικού Στρατού και εν γένει τεκμήρια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, και ο οποίος τις προσέφερε για πώληση.
Το ΥΠΠΟ ευαισθητοποιήθηκε άμεσα και διαπίστωσε ότι:
1. Είναι πολύ πιθανόν ότι πρόκειται για αυθεντικές φωτογραφίες,
2. Υπάρχουν αρκετές νομικές περιπλοκές αναφορικά με τη διεκδίκησή τους.
Αναφορικά με την τεκμηρίωση της αυθεντικότητάς τους: Είναι γνωστό και επαρκώς διερευνημένο θέμα μεταξύ ιστορικών της φωτογραφίας και της σύγχρονης ιστορίας η διακίνηση φωτογραφιών που τράβηξαν στρατιώτες του Γ' Ράιχ σε χώρες τις οποίες είχε καταλάβει η ναζιστική Γερμανία. Στις οργανώσεις Γερμανών βετεράνων που συστάθηκαν με στόχο την αποκατάσταση της δημόσιας εικόνας της Βέρμαχτ, στη μεταπολεμική γερμανική κοινωνία, δημιουργήθηκαν δίκτυα ανταλλαγής και ανατύπωσης φωτογραφιών που παρήχθησαν κατά τη διάρκεια του πολέμου από επαγγελματίες και ερασιτέχνες φωτογράφους. Χαρακτηριστικότερη περίπτωση υπήρξε ο κύκλος του περιοδικού Wildente (Αγριόπαπια), που εξέδιδε ο Günther Heysing, δημοσιογράφος των Μονάδων Προπαγάνδας του Γκέμπελς. Οι συγκεκριμένες φωτογραφίες είναι πολύ πιθανόν να ανήκουν σε αυτές (ειδικώς εάν ληφθεί υπόψη η πίσω όψη των τυπωμένων φωτογραφιών, όπως εμφανίσθηκε στο e-bay)».
Φωτογραφίες αρχείου : ΑΠΕ-ΜΠΕ/Ορέστης Παναγιώτου