«Το ΔΣ του ΘΟΚ δεν παρεμβαίνει στις ακροάσεις, η επιλογή είναι αποκλειστικά ευθύνη του σκηνοθέτη», απαντά στο «Παράθυρο» ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Θεατρικού Οργανισμού Κύπρου, Παντελής Βουτουρής, σχετικά με τις δημόσιες επικρίσεις και τις καταγγελίες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για τη διαδικασία ακρόασης της καλοκαιρινής παραγωγής «ΙΩΝ» του Ευριπίδη.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το θέμα θα συζητηθεί στη σημερινή απογευματινή συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου, ωστόσο, ο κ. Βουτουρής υπογράμμισε ότι ο κάθε σκηνοθέτης διαλέγει τους ηθοποιούς.
Καταγγελίες κατά ΘΟΚ: «Μαζική απόρριψη χωρίς ακρόαση»
Σήμερα, δημόσια παρέμβαση ηθοποιού, η οποία έλαβε μεγάλη έκταση τις τελευταίες ώρες, θέτει σοβαρά ερωτήματα για τον τρόπο λειτουργίας του κρατικού θεάτρου. Στο κείμενο της καταγγελίας σημειώνεται:
«Η Μαζική απόρριψη χωρίς ακρόαση δεν είναι επιλογή.. Είναι αποκλεισμός. Αναφέρομαι στην ακρόαση που ανακοίνωσε ο ΘΟΚ για την καλοκαιρινή παραγωγή του - ΙΩΝ του Ευρυπίδη. Νομίζω ότι έχει έρθει η στιγμή να ανοίξει δημόσια μια σοβαρή συζήτηση γύρω από τον Θεατρικό Οργανισμό Κύπρου.
Αναζητώ έναν αρμόδιο εκπρόσωπο που θα μπορούσε να απαντήσει στο εξής: πόσοι είναι σήμερα στην Κύπρο οι εν ενεργεία ηθοποιοί και πόσοι από αυτούς έχουν συμμετάσχει έστω και σε μία παραγωγή του ΘΟΚ κατά τη διάρκεια της καριέρας τους; Το ερώτημα αφορά ευθέως το αν ένας κρατικός οργανισμός λειτουργεί ως φορέας πολιτισμού για το σύνολο των καλλιτεχνών ή ως κλειστός μηχανισμός επαναλαμβανόμενων επιλογών, όπου οι ίδιες παρουσίες εναλλάσσονται ξανά και ξανά, ενώ ένας μεγάλος αριθμός ηθοποιών παραμένει διαρκώς εκτός - χωρίς πρόσβαση, χωρίς ακρόαση, χωρίς πραγματική δυνατότητα αξιολόγησης.
Το μήνυμα απόρριψης που στάλθηκε σε δεκάδες ηθοποιούς δεν είχε όνομα. Δεν απευθυνόταν σε ανθρώπους. Απευθυνόταν σε πλήθος. Στον πληθυντικό. Γενικό. Απρόσωπο. Ένα μαζικό email, σαν ειδοποίηση συστήματος. Αυτό δεν είναι αβλεψία. Είναι πρακτική. Ο ΘΟΚ δεν απέρριψε ανθρώπους αφού τους είδε. Τους ενημέρωσε ότι δεν θα τους δει ποτέ. Χωρίς ακρόαση. Χωρίς συνάντηση. Αυτό δεν λέγεται καλλιτεχνική κρίση. Λέγεται διοικητική εκκαθάριση».
Βουτουρής: Ζούμε την «τυραννία του σκηνοθέτη», όπως δήλωσε ο Πούχνερ
Απαντώντας στις κατηγορίες περί αδιαφάνειας και αποκλεισμών, ο κ. Παντελής Βουτουρής ξεκαθαρίζει πως η ευθύνη των επιλογών ανήκει αποκλειστικά στους δημιουργούς και όχι στη διοίκηση:
«Όσοι είναι μέσα στον χώρο του θεάτρου γνωρίζουν ότι τις επιλογές των ηθοποιών τις κάνει ο σκηνοθέτης. Τα διοικητικά συμβούλια δεν παρεμβαίνουν στις επιλογές των σκηνοθετών. Αυτό πρέπει να είναι ξεκάθαρο. Εδώ και δεκαετίες ζούμε την "τυραννία του σκηνοθέτη" έχει δηλώσει ο Walter Puchner και συμφωνώ, περιγράφει μια πραγματικότητα».
«Όταν ένας σκηνοθέτης αναλαμβάνει μια παραγωγή, έχει την απόλυτη καλλιτεχνική ευθύνη και αυτό δεν συμβαίνει μόνο στην Κύπρο», πρόσθεσε ο ίδιος.
Ο κ. Βουτουρής, τόνισε ότι ο ΘΟΚ, και ειδικά το παρόν συμβούλιο, «καθιέρωσε υποχρεωτικά τις ανοιχτές ακροάσεις για όλες τις παραγωγές. Παλαιότερα γίνονταν παραστάσεις χωρίς ακροάσεις. Σήμερα είναι όρος στα συμβόλαια των σκηνοθετών ότι θα γίνονται ανοιχτές ακροάσεις».
Ο σκηνοθέτης, βέβαια, σημειώνει ότι «θέτει συγκεκριμένες παραμέτρους, ηλικιακές, κινησιολογικές ή άλλες απαιτήσεις του έργου και με βάση τα βιογραφικά προχωρά σε μια πρώτη επιλογή».
«Πρακτικά δεν είναι δυνατόν να δει εκατοντάδες άτομα. Γίνεται ένα shortlist (λίστα επιλογής) και βλέπει όσους επιλέξει» εξηγεί.
«Ο ΘΟΚ απλώς ενημέρωσε διοικητικά όσους δεν επιλέχθηκαν. Ο ρόλος του οργανισμού ήταν να ενημερώσει ότι για τη συγκεκριμένη παραγωγή δεν επιλέχθηκαν. Αυτός είναι ο διοικητικός ρόλος που έχει και πρέπει να έχει».
Στις κατηγορίες περί αδιαφάνειας, ο κ. Βουτουρής απάντησε ότι δεν τις αποδέχεται, αφού «η διαδικασία προκηρύχθηκε, υποβλήθηκαν πολλές αιτήσεις και η επιλογή έγινε αποκλειστικά από τον σκηνοθέτη».
Το ΔΣ, ξεκαθαρίζει, «δεν παρεμβαίνει στις επιλογές», καθώς, προσθέτει ότι «στην Κύπρο δεν υπάρχουν πολλοί σκηνοθέτες. Είναι μετρημένοι και ανακυκλώνονται συχνά τα ίδια πρόσωπα: σκηνοθέτες, ηθοποιοί, σκηνογράφοι». Αυτό, όπως παραδέχεται, «είναι μια πραγματικότητα. Προσπαθήσαμε να φέρουμε νέους σκηνοθέτες και δημιουργούς από το εξωτερικό, αλλά κάθε προσπάθεια να τεθεί το ζήτημα θεωρήθηκε παρέμβαση».