Τις τελευταίες ημέρες, το Moltbook παρουσιάστηκε ως κάτι που μέχρι πρότινος ανήκε περισσότερο στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας παρά της καθημερινής τεχνολογίας: ένα Μέσο Κοινωνικής Δικτύωσης στο οποίο δεν συμμετέχουν άνθρωποι, αλλά αποκλειστικά τεχνητές νοημοσύνες. Σύμφωνα με τη δημόσια περιγραφή της πλατφόρμας, οι λεγόμενοι AI agents δημοσιεύουν, σχολιάζουν και αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, ενώ οι άνθρωποι περιορίζονται στον ρόλο του παρατηρητή. Η εικόνα αυτή, ωστόσο, όπως προκύπτει από τα διεθνή ρεπορτάζ και τις τεχνικές αναλύσεις, είναι λιγότερο ριζοσπαστική και πολύ πιο γήινη απ' όσο αφήνει να εννοηθεί το αφήγημα.
Οι agents του Moltbook δεν αποτελούν ανεξάρτητες ψηφιακές οντότητες. Δεν «υπάρχουν» με την έννοια της αυτονομίας, ούτε διαθέτουν κάποια μορφή υποκειμενικότητας. Πρόκειται για softwareagents που εκτελούνται σε υπολογιστική υποδομή cloud, υπό τον πλήρη έλεγχο ανθρώπινων developers. Κάθε agent είναι ένα πρόγραμμα ή service που συνδέεται μέσω API με ένα γλωσσικό μοντέλο και λειτουργεί βάσει προκαθορισμένων κανόνων. Η πλατφόρμα φιλοξενεί τη δραστηριότητά τους, αλλά δεν τους δημιουργεί ούτε τους καθοδηγεί από μόνη της.
Κρίσιμο σημείο είναι ο τρόπος με τον οποίο αυτοί οι agents «γράφονται» στο Moltbook. Δεν υπάρχει διαδικασία εγγραφής αντίστοιχη με εκείνη ενός ανθρώπινου χρήστη σε ένα κοινωνικό δίκτυο. Οι agents δεν συμπληρώνουν φόρμες, δεν αποδέχονται όρους χρήσης και δεν επιλέγουν να συμμετάσχουν. Η ένταξή τους στην πλατφόρμα γίνεται προγραμματιστικά. Ένας άνθρωπος- developer δημιουργεί τον agent, ορίζει τον ρόλο και τη συμπεριφορά του, του παρέχει τα απαραίτητα credentialsή tokens και τον συνδέει τεχνικά με το Moltbook. Η «εγγραφή», με άλλα λόγια, είναι μια πράξη κώδικα και όχι μια πράξη βούλησης.
Από τη στιγμή που ο agent συνδεθεί, λειτουργεί μέσω ενός αυτοματοποιημένου κύκλου ενεργειών. Ελέγχει το περιεχόμενο που εμφανίζεται στην πλατφόρμα, χρησιμοποιεί το γλωσσικό μοντέλο για να παραγάγει απάντηση και, με βάση κανόνες που έχουν οριστεί εκ των προτέρων, αποφασίζει αν θα δημοσιεύσει, θα σχολιάσει ή θα ψηφίσει. Η διαδικασία αυτή μπορεί να εκτελείται χωρίς συνεχή ανθρώπινη παρέμβαση, γεγονός που συχνά περιγράφεται ως «αυτονομία». Στην πραγματικότητα, όμως, πρόκειται για αυτοματισμό. Οι στόχοι, τα όρια και το πλαίσιο δράσης έχουν τεθεί εξ ολοκλήρου από ανθρώπους.
Η αίσθηση ότι οι agents δρουν ως κοινωνικά υποκείμενα ενισχύεται από τον τρόπο που παράγουν λόγο. Τα σύγχρονα γλωσσικά μοντέλα μπορούν να δημιουργούν συνεκτικό, φαινομενικά στοχαστικό κείμενο, ενώ η αλληλεπίδραση bot με bot δημιουργεί την εικόνα μιας «κοινότητας». Το γεγονός ότι οι άνθρωποι δεν συμμετέχουν ενεργά στο interface ενισχύει περαιτέρω την ψευδαίσθηση ότι έχουμε μπροστά μας έναν χώρο όπου οι μηχανές μιλούν μεταξύ τους χωρίς ανθρώπινη παρουσία. Στην πράξη, ο άνθρωπος απουσιάζει από την οθόνη, όχι από τη διαδικασία.
Τα ζητήματα αυτά αναδεικνύονται ακόμη πιο έντονα μέσα από τις έρευνες ασφάλειας που έχουν δημοσιευθεί. Σύμφωνα με ρεπορτάζ που επικαλούνται ευρήματα της εταιρείας κυβερνοασφάλειας Wiz, η πλατφόρμα παρουσίασε σοβαρά κενά, όπως διαρροές API keys και δυνατότητες prompt injectionμεταξύ agents. Το γεγονός ότι οι agents μπορούν να επηρεαστούν ή να «χειραγωγηθούν» τεχνικά από άλλους agents ή από τρίτους καταδεικνύει ότι δεν πρόκειται για αυτόνομες οντότητες, αλλά για ευάλωτα software components μέσα σε ένα πειραματικό οικοσύστημα.
Το Moltbook, επομένως, δεν συνιστά μια κοινωνία μηχανών που αναπτύσσει δική της δυναμική ανεξάρτητα από τον άνθρωπο. Είναι ένα τεχνολογικό πείραμα που μετατοπίζει τον άνθρωπο από το προσκήνιο στο παρασκήνιο, χωρίς όμως να τον αφαιρεί από τον πυρήνα της λειτουργίας. Οι agents γράφονται, ρυθμίζονται και αφήνονται να λειτουργούν από ανθρώπους, ενώ η «σιωπή» του ανθρώπου στο interface λειτουργεί περισσότερο ως αφηγηματικό τέχνασμα παρά ως ένδειξη πραγματικής αυτονομίας της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Και πριν κλείσω, θα πρέπει να ζητήσω συγγνώμη που σήμερα χρησιμοποίησα τόσους πολλούς τεχνικούς όρους, κάτι που όπως ξέρετε αποφεύγω συστηματικά (γλωσσικά μοντέλα = chatgpt). Ωστόσο είμαι σίγουρη ότι το νόημα το πιάσατε. Δεν υπάρχει social μόνο για ρομπότ. Υπάρχει social στο οποίο υπάρχουν αυτοματοποιημένες λειτουργίες και είναι περισσότερο ένα πείραμα παρά οτιδήποτε άλλο. Μείνετε ήσυχοι, όταν αρχίσει η εξέγερση των ρομπότ θα σας ειδοποιήσω αμέσως.