Μια ακόμη σημαντική εξέλιξη στις προσπάθειες επιστροφής κυπριακών αρχαιοτήτων στη χώρα προέλευσής τους ανακοίνωσε το Τμήμα Αρχαιοτήτων του Υφυπουργείου Πολιτισμού, γνωστοποιώντας τον επαναπατρισμό πέντε αρχαίων αντικειμένων από τη Σουηδία.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι πέντε αρχαιότητες παραδόθηκαν στις 21 Οκτωβρίου 2026 στην Πρεσβεία της Κυπριακής Δημοκρατίας στο Βασίλειο της Σουηδίας, έπειτα από οικειοθελή παράδοση.
Πρόκειται για αντικείμενα διαφορετικών ιστορικών περιόδων, τα οποία αποτελούν χαρακτηριστικά δείγματα της αρχαίας κυπριακής κεραμικής και πλαστικής τέχνης, αποτυπώνοντας πτυχές της καλλιτεχνικής δημιουργίας και της καθημερινής ζωής στην Κύπρο κατά την αρχαιότητα.
Αρχαιότητες με ιστορία χιλιάδων ετών
Ανάμεσα στα αντικείμενα που επιστρέφονται περιλαμβάνεται μια προχοΐσκη της Ερυθράς Στιλπνής ΙΙΙ ή IV κεραμικής, με λοξότμητη προχοή και μαστοειδή βάση, η οποία χρονολογείται στη Μέση Εποχή του Χαλκού, μεταξύ 1900 και 1600 π.Χ.
Στις αρχαιότητες συγκαταλέγεται επίσης ένας σκύφος της Λευκής Γραπτής Ι κεραμικής (White Painted I), που ανάγεται στην Κυπρο-Γεωμετρική Ι περίοδο, μεταξύ 1050 και 950 π.Χ.
Επιστρέφεται ακόμη ένας δίωτος φακοειδής ασκός της Δίχρωμης ΙΙΙ κεραμικής (Bichrome III), ο οποίος χρονολογείται στην Κυπρο-Γεωμετρική ΙΙΙ περίοδο, από το 900 έως το 750 π.Χ.
Η ομάδα των αντικειμένων περιλαμβάνει επίσης ένα αποσπασματικά σωζόμενο πινάκιο, δηλαδή αβαθές αγγείο, της Λευκής Γραπτής κεραμικής της Κυπρο-Γεωμετρικής Ι περιόδου (1050–950 π.Χ.), καθώς και ένα θραύσμα πήλινης γυναικείας μορφής του 6ου αιώνα π.Χ.
Τα πέντε αυτά αντικείμενα καλύπτουν ένα μεγάλο χρονικό φάσμα της κυπριακής αρχαιότητας και συνδέονται με διαφορετικές φάσεις της εξέλιξης της κεραμικής και της καλλιτεχνικής έκφρασης στο νησί.
Καθοριστική η συνεργασία για την επιστροφή τους
Το Τμήμα Αρχαιοτήτων εκφράζει τις θερμές ευχαριστίες του προς την οικογένεια του κ. Bengt Widehag για την οικειοθελή παράδοση των αρχαιοτήτων, καθώς και προς τον οίκο δημοπρασιών Crafoord Auktioner, η συμβολή του οποίου υπήρξε σημαντική για την επιστροφή των αντικειμένων στη χώρα προέλευσής τους.
Παράλληλα, ευχαριστίες απευθύνονται στον Πρέσβη και στο προσωπικό της Πρεσβείας της Κυπριακής Δημοκρατίας στη Σουηδία για τη συνεργασία και τον συντονισμό της διαδικασίας επαναπατρισμού.
Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναδεικνύει τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ ιδιωτών, πολιτιστικών φορέων και διπλωματικών αρχών για την επιστροφή αρχαιοτήτων στον τόπο καταγωγής τους.
Η σημασία του επαναπατρισμού
Η επιστροφή των πέντε αρχαιοτήτων αποτελεί μια θετική εξέλιξη για την προστασία και τη διαφύλαξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της Κύπρου.
Πέρα από την αρχαιολογική και ιστορική τους αξία, τα αντικείμενα αυτά αποτελούν υλικά τεκμήρια της μακραίωνης ιστορίας του νησιού, προσφέροντας στοιχεία για την τέχνη, τις τεχνικές κατασκευής και την πολιτιστική εξέλιξη των αρχαίων κυπριακών κοινωνιών.
Ο επαναπατρισμός τους υπενθυμίζει τη σημασία της διατήρησης της σύνδεσης των πολιτιστικών αγαθών με τον τόπο προέλευσής τους, αλλά και τον ουσιαστικό ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η οικειοθελής επιστροφή αρχαιοτήτων στην προστασία της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.
