Σύμφωνα με ανακοίνωση του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, η φθινοπωρινή έκθεση του Ashmolean εξετάζει «ένα από τα πιο διαχρονικά πολιτιστικά σύμβολα του αρχαίου κόσμου».
«Συνδυάζοντας αρχαιολογία, γλυπτική, ζωγραφική, σύγχρονη τέχνη και μόδα, η έκθεση The Making of a Goddess παρακολουθεί την πορεία και τις μεταμορφώσεις της Αφροδίτης, από τις πρώιμες απαρχές της στην ανατολική Μεσόγειο, μέσα από τον αρχαίο ελληνικό και ρωμαϊκό κόσμο, την Ευρώπη της Αναγέννησης, μέχρι τη συνεχιζόμενη γοητεία που ασκεί στις μέρες μας», αναφέρεται.
Μεταξύ των σημαντικότερων εκθεμάτων περιλαμβάνονται εμβληματικά αρχαία γλυπτά, όπως η «Αφροδίτη που σκύβει» (Crouching Aphrodite), περίπου του 199 μ.Χ., από τη Βασιλική Συλλογή, καθώς και η Αφροδίτη του Καπιτωλίου (Capitoline Venus), περίπου του 160 μ.Χ., ως δάνειο από το Μουσείο του Λούβρου. Παράλληλα, θα παρουσιαστεί η «Αφροδίτη» του Μποτιτσέλι, περίπου του 1490, από την Gemäldegalerie του Βερολίνου, σύγχρονα έργα των Yves Klein και Michelangelo Pistoletto, καθώς και φόρεμα του Jonathan Anderson για τον οίκο Loewe, το οποίο έχει φορέσει η Beyoncé.
«Αυτά θα πλαισιωθούν από εξαιρετικά δάνεια από την ίδια την Κύπρο, με πολλά από τα έργα να παρουσιάζονται για πρώτη φορά εκτός της χώρας», προστίθεται στην ανακοίνωση.
Η ιστορία της Αφροδίτης, σύμφωνα με το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, «ξεκινά στην Κύπρο, το νησί όπου αναδύθηκε ως θεά και όπου επισκέπτες και μετανάστες από το ελληνικό Αιγαίο ήρθαν για πρώτη φορά σε επαφή μαζί της».
Από αυτές τις απαρχές αναπτύχθηκαν οι μύθοι που κατέστησαν την Αφροδίτη διάσημη και οι οποίοι μεταδόθηκαν και επαναδιηγήθηκαν από μεγάλους συγγραφείς της αρχαιότητας, μεταξύ των οποίων ο Όμηρος, ο Ησίοδος, ο Ευριπίδης, ο Οβίδιος και ο Βιργίλιος.
Η έκθεση παρουσιάζει αυτούς τους μύθους μέσα από αρχαία αγγεία, γλυπτά, κοσμήματα και άλλες «θεαματικές αρχαιότητες», όπως το ψηφιδωτό του Λούβρου από την Τυνησία, που χρονολογείται μεταξύ 200 και 250 μ.Χ. και απεικονίζει την Αφροδίτη να ταξιδεύει πάνω σε μια βάρκα.
Η έκθεση εξετάζει επίσης τη λατρεία της θεάς στην αρχαία Κύπρο και τον τρόπο με τον οποίο εξελίχθηκε από μια πολύ παλαιότερη παράδοση γυναικείων θεοτήτων που λατρεύονταν σε ολόκληρη την ανατολική Μεσόγειο, μεταξύ άλλων την Αστάρτη και την Ιστάρ. Η εξέλιξη αυτή ακολούθησε αιώνες πολιτιστικών ανταλλαγών που συνέδεαν την Κύπρο με την Εγγύς Ανατολή, την Αίγυπτο και τον ελληνικό κόσμο, αναφέρεται.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να δουν την αρχαιότερη γνωστή απεικόνιση της Αφροδίτης, ένα μοναδικό χάλκινο ειδώλιο από τη συλλογή του Ashmolean, το οποίο χρονολογείται περίπου στο 1200 π.Χ. και αποτελεί ένα από τα αρχαιότερα αντικείμενα της έκθεσης.
Μια αναπαράσταση ιερού της Αφροδίτης, με τη χρήση δανείων από την Κύπρο και σημαντικές διεθνείς συλλογές, θα παρουσιάσει τον τρόπο με τον οποίο η Αφροδίτη λατρευόταν ως πανίσχυρη θεά σε ολόκληρο το νησί, καθώς και τους εντυπωσιακούς τρόπους με τους οποίους απεικονιζόταν στην αρχαία κυπριακή τέχνη, προστίθεται.
Όπως προστίθεται, τα αρχαία αυτά γλυπτά της Αφροδίτης, τα οποία επανανακαλύφθηκαν κατά την Αναγέννηση, ενέπνευσαν γενιές καλλιτεχνών, συλλεκτών και ηγεμόνων. Η έκθεση ολοκληρώνεται με σύγχρονες και μοντέρνες προσεγγίσεις της Αφροδίτης, η εικόνα της οποίας έχει διαχρονικά αποτελέσει επίκεντρο των μεταβαλλόμενων αντιλήψεων της κοινωνίας για τη γυναίκα, τη θηλυκότητα και τη γυναικεία ομορφιά.
Την έκθεση επιμελείται η Δρ Anja Ulbrich, «κορυφαία ειδικός στην κυπριακή αρχαιολογία και στις γυναικείες θεότητες της Κύπρου», η οποία σημειώνει ότι η έκθεση αυτή συγκεντρώνει αρχαιότητες και ευρωπαϊκά έργα τέχνης, τα οποία η ίδια έχει «μελετήσει και θαυμάσει» για πολλά χρόνια, προκειμένου να αφηγηθεί την αξιοσημείωτη ιστορία του πώς μια θεά που λατρευόταν στην αρχαία Κύπρο έγινε μία από τις πιο διαχρονικές και αναγνωρίσιμες μορφές στην ανθρώπινη ιστορία.
Ο Δρ Xa Sturgis CBE, Διευθυντής του Ashmolean, εξέφρασε τις ευχαριστίες του «προς τα πολλά ιδρύματα και τους συναδέλφους που συνέβαλαν στην υλοποίηση της έκθεσης, ιδιαίτερα προς το Τμήμα Αρχαιοτήτων Κύπρου, του οποίου η υποστήριξη υπήρξε ανεκτίμητη».
«Συγκεντρώνοντας εξαιρετικά δάνεια από ολόκληρη την Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική, παράλληλα με αντικείμενα από τις δικές μας συλλογές, η έκθεση καλύπτει περισσότερα από 5.000 χρόνια ιστορίας, προσφέροντας μια συναρπαστική οπτική για την Αφροδίτη», πρόσθεσε.
Η έκθεση θα είναι ανοιχτή για το κοινό από τις 8 Οκτωβρίου 2026 έως τις 11 Απριλίου 2027.
(ΚΥΠΕ/ΕΑΝ/ΑΓΚ)