Νέα στοιχεία για τις απαρχές του Χαλά Σουλτάν Τεκκέ και την εξέλιξή του σε σημαντικό αστικό και εμπορικό κέντρο της μεσογειακής Εποχής του Χαλκού έφερε στο φως η ανασκαφική περίοδος του 2026, σύμφωνα με το Τμήμα Αρχαιοτήτων του Υφυπουργείου Πολιτισμού.
Οι ανασκαφές στη θέση Δρομολαξιά-Βυζακιά/Χαλά Σουλτάν Τεκκέ ολοκληρώθηκαν με επιτυχία. Τον Φεβρουάριο, τον Μάιο και τον Ιούνιο, διεθνής ομάδα ειδικών και φοιτητών πραγματοποίησε αρχαιολογικές έρευνες υπό τη διεύθυνση του καθηγητή Peter M. Fischer του Πανεπιστημίου του Γκέτεμποργκ στη Σουηδία και της καθηγήτριας Teresa Bürge των Πανεπιστημίων του Γκέτεμποργκ στη Σουηδία και της Βέρνης στην Ελβετία.
Το εύρος των εισηγμένων αγαθών που εντοπίστηκαν επιβεβαιώνει την ενεργό συμμετοχή του οικισμού σε εκτεταμένα εμπορικά δίκτυα. Αγαθά έφθαναν από περιοχές που εκτείνονταν από τη Σαρδηνία στα δυτικά έως το Αφγανιστάν και την Ινδία στα ανατολικά, και από τη Βαλτική στον βορρά έως τη Νουβία στον νότο. Τα ευρήματα αναδεικνύουν τον ρόλο του Χαλά Σουλτάν Τεκκέ ως κόμβου που συνέδεε διαφορετικούς πολιτισμούς και οικονομίες στον αρχαίο κόσμο.
Πέρα από τις συμπληρωματικές έρευνες στο νεκροταφείο, η ομάδα επικεντρώθηκε στην Αστική Συνοικία 1 του οικισμού. Η καθηγήτρια Kirsi Lorentz και η δρ Yuko Miyauchi πραγματοποίησαν βιοαρχαιολογικές μελέτες, ενώ ο καθηγητής Sorin Hermon συνέβαλε με προηγμένη δισδιάστατη και τρισδιάστατη τεκμηρίωση, καθώς και με μη καταστροφικές αναλύσεις αρχαιολογικών υλικών. Η διεπιστημονική συνεργασία επέτρεψε την ολοκληρωμένη διερεύνηση των πολιτισμικών, βιολογικών και υλικών καταλοίπων.
Σύμφωνα με το Τμήμα Αρχαιοτήτων, η ανασκαφική περίοδος του 2026 αποτελεί σημαντικό ορόσημο, καθώς για πρώτη φορά η σουηδική αποστολή εντόπισε στρωματογραφημένα αρχιτεκτονικά κατάλοιπα και διαγνωστική κεραμική που χρονολογούνται στον 15ο–17ο αιώνα π.Χ. Τα ευρήματα αντιστοιχούν στα Στρώματα 4, 5 και 6 της στρωματογραφικής ακολουθίας της θέσης.
Στο Στρώμα 4 βρέθηκαν χαρακτηριστικά κεραμικά σύνολα: κεραμική White Slip I, με μονόχρωμα και δίχρωμα διακοσμημένα παραδείγματα, Base-ring I, δίχρωμη τροχήλατη κεραμική (Bichrome Wheel-made ware), καθώς και κεραμικά Black and Red Slip. Η εισηγμένη κεραμική της φάσης περιορίζεται προς το παρόν σε αδρακτόσχημες φυάλες τύπου Anatolian Red Lustrous Wheel-made.
Η αιγαιακή κεραμική απουσιάζει από τα συγκεκριμένα επίπεδα, επιβεβαιώνοντας προηγούμενες παρατηρήσεις ότι οι εισαγωγές από τη μυκηναϊκή πολιτισμική σφαίρα κορυφώθηκαν μόνο κατά τον ύστερο 14ο και τις αρχές του 13ου αιώνα π.Χ.
Στα Στρώματα 5 και 6, οι κεραμικές White Slip I και Base-ring I σχεδόν απουσιάζουν, με εξαίρεση λίγα πιθανά δείγματα Proto White Slip και Proto Base-ring. Αντίθετα, στα κεραμικά σύνολα αυξάνονται τα αγγεία που συνδέονται συνήθως με τη μετάβαση από τη Μέση στην Ύστερη Εποχή του Χαλκού και, εν μέρει, με τη Μέση Κυπριακή ΙΙΙ. Σε αυτά περιλαμβάνονται οι κατηγορίες Red-on-Red, Red-on-Black και White Painted IV–VI. Η σύνθεση των συνόλων προσφέρει σημαντικές ενδείξεις για την πρωιμότερη κατοίκηση που έχει τεκμηριωθεί μέχρι σήμερα στο Χαλά Σουλτάν Τεκκέ και συμβάλλει στον καθορισμό του χρονολογικού και πολιτισμικού πλαισίου της μεταγενέστερης αστικοποίησης.
Πηγή: ΚΥΠΕ