Ποινική έρευνα σε βάρος των στρατιωτικών και των αξιωματικών που μίλησαν στο βραβευμένο ντοκιμαντέρ NAZA, καθώς και των δημιουργών του, ζητά ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου.

Σύμφωνα με δημοσίευμα του Guardian, ο Νετανιάχου έδωσε εντολή στις αρμόδιες ισραηλινές αρχές να προχωρήσουν στον εντοπισμό των προσώπων που συμμετείχαν στην ταινία, η οποία εξετάζει τη διαδικασία επιλογής στρατιωτικών στόχων στη Γάζα και τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης από τον ισραηλινό στρατό.

Ειδικότερα, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός ζήτησε από τη γενική εισαγγελέα Γκάλι Μπαχάραβ-Μιάρα, τον αρχηγό του Γενικού Επιτελείου των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων Εγιάλ Ζαμίρ και τον επικεφαλής της υπηρεσίας εσωτερικής ασφάλειας Shin Bet, Ντέιβιντ Ζίνι, να ενεργήσουν επειγόντως για την αποκάλυψη της ταυτότητας όσων εμφανίζονται ή εμπλέκονται στην ταινία.

Παράλληλα, ζητά τη δίωξη των Ισραηλινών σκηνοθετών Γιούβαλ Αβραάμ και Ρέιτσελ Σζορ, υποστηρίζοντας ότι το έργο τους προκαλεί ζημιά στα διπλωματικά συμφέροντα και στην ασφάλεια του Ισραήλ.

Οι μαρτυρίες 24 Ισραηλινών στρατιωτικών

Το NAZA, διάρκειας 80 λεπτών, γυρίστηκε μυστικά κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Γάζα, με συνεντεύξεις που πραγματοποιήθηκαν τη νύχτα σε ταράτσες του Τελ Αβίβ.

Στο ντοκιμαντέρ μιλούν 24 Ισραηλινοί αξιωματικοί στρατιωτικών πληροφοριών, στρατιώτες και πληροφοριοδότες, περιγράφοντας τις διαδικασίες επιλογής στόχων και τη χρήση συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης και αυτοματοποιημένης παρακολούθησης στις στρατιωτικές επιχειρήσεις. Σύμφωνα με τις μαρτυρίες που παρουσιάζει η ταινία, επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν ακόμη και σε περιπτώσεις όπου ήταν γνωστή η παρουσία αμάχων στις περιοχές που είχαν επιλεγεί ως στόχοι. Για την προστασία των συμμετεχόντων, τα πρόσωπα και οι φωνές τους έχουν υποστεί ψηφιακή αλλοίωση, ώστε να μην μπορούν να αναγνωριστούν.

Η ταινία βασίζεται επίσης σε δημοσιογραφικές έρευνες που δημοσιεύθηκαν από το 2023 έως το 2025 στο ισραηλινοπαλαιστινιακό μέσο +972 Magazine, στο εβραιόφωνο Local Call και στον Guardian.

Αντιδράσεις για τις απειλές κατά των δημιουργών

Οι κινήσεις του Νετανιάχου έρχονται μετά τις δημόσιες επιθέσεις που έχουν δεχθεί οι δημιουργοί του ντοκιμαντέρ από μέλη της ισραηλινής κυβέρνησης, με προηγούμενες δηλώσεις να περιλαμβάνουν ακόμη και απειλές αφαίρεσης της ισραηλινής ιθαγένειάς τους.

Ο γενικός γραμματέας της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων (European Federation of Journalists), Ρικάρντο Γκουτιέρες, καταδίκασε τις απειλές, χαρακτηρίζοντάς τες «κατάφωρη πράξη εκφοβισμού» εναντίον δημοσιογράφων που εργάστηκαν με γνώμονα το δημόσιο συμφέρον και τη δημοσιογραφική δεοντολογία.

Από τη Βενετία στις διεθνείς αίθουσες

Το NAZA έκανε την πρεμιέρα του στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας, όπου απέσπασε το Βραβείο της Επιτροπής. Η προβολή του συνοδεύτηκε, σύμφωνα με τα σχετικά δημοσιεύματα, από παρατεταμένο χειροκρότημα διάρκειας 25 λεπτών.

Το ντοκιμαντέρ προβάλλεται πλέον σε επιλεγμένους κινηματογράφους σε περισσότερες από 50 χώρες και επικράτειες.

Τον Νοέμβριο αναμένεται να διατεθεί δωρεάν για διαδικτυακή προβολή μέσω της ιστοσελίδας του Guardian, δίνοντας τη δυνατότητα σε ένα ευρύτερο διεθνές κοινό να παρακολουθήσει την ταινία.

Πηγή: Euronews, The Guardian