Η Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας στην Αίγυπτο κατάφερε να παράξει το πρώτο αρχειακό χαρτί κατασκευασμένο εξ ολοκλήρου από αιγυπτιακό βαμβάκι τοπικής καλλιέργειας, χάρη εν μέρει στην ιταλική τεχνογνωσία.
Αυτό το χαρτί θα χρησιμοποιηθεί για την αποκατάσταση χειρογράφων, σπάνιων βιβλίων, χαρτών και ιστορικών εγγράφων. Έχει λάβει αιγυπτιακές πιστοποιήσεις και αναμένονται διεθνείς πιστοποιήσεις για να εξαχθεί σε μουσεία και ιδρύματα σε όλο τον κόσμο.
Το κόστος παραγωγής ενός φύλλου χαρτιού έχει μειωθεί σε περίπου ένα δολάριο, σε σύγκριση με έξι δολάρια για το εισαγόμενο χαρτί. Η πρωτοβουλία στοχεύει στη μείωση της εξάρτησης από τις εισαγωγές και στην καθιέρωση της Αιγύπτου ως διεθνούς κέντρου διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Η διαδικασία, δανεισμένη από έρευνα που διεξήχθη στην Ασία και εν μέρει στην Ιταλία, λαμβάνει χώρα σε ένα από τα εργαστήρια της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας, όπου λευκά αποκόμματα βαμβακιού βράζονται για δύο ώρες. Το βαμβάκι στη συνέχεια αλέθεται σε πολτό, ο οποίος διαμορφώνεται χειροκίνητα χρησιμοποιώντας χάλκινα καλούπια και πιέζεται για την παραγωγή φύλλων χαρτιού.
Αυτό το νέο χαρτί δεν προορίζεται για εκτύπωση, αλλά μάλλον για ευαίσθητες εργασίες αποκατάστασης. Έχει ουδέτερη χημική σύνθεση και υψηλή αντοχή, σε αντίθεση με το εμπορικό χαρτί που κατασκευάζεται από ξυλοπολτό, ο οποίος κιτρινίζει και φθείρεται με την πάροδο του χρόνου. Επομένως, είναι πολύ πιο κατάλληλο για τη διατήρηση εύθραυστων χειρογράφων για δεκαετίες.
Η ιδέα για αυτό το έργο προέκυψε κατά τη διάρκεια της πανδημίας του κορονοϊού, μετά από διαταραχές στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού που κατέστησαν αδύνατη την εισαγωγή εξειδικευμένου χαρτιού για αποκατάσταση. Αυτή η κατάσταση οδήγησε σε ελλείψεις, εκτοξεύσεις τιμών και διακοπή των εργασιών αποκατάστασης χειρογράφων.
Ο Hossam El-Deeb, επικεφαλής του Τμήματος Αποκατάστασης και Περιβαλλοντικού Ελέγχου στο Κέντρο Χειρογράφων της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας, εξηγεί ότι για δεκαετίες, η Ιαπωνία και η Ιταλία μονοπωλούσαν την παραγωγή χαρτιού υψηλής ποιότητας για αποκατάσταση.
Η Ιαπωνία βασιζόταν σε τοπικά φυτά όπως το kozu, το οποίο παράγει μακριές, ισχυρές ίνες, ενώ η ιταλική εμπειρία βασιζόταν σε ιστορικούς παραγωγούς όπως ο Fabriano, οι οποίοι είχαν διατηρήσει τα μυστικά της παραγωγικής τους διαδικασίας από γενιά σε γενιά.
Ο El-Deeb εξηγεί ότι η ομάδα των Αιγυπτίων συντηρητών έλαβε εξειδικευμένη εκπαίδευση στην Ιαπωνία και την Ιταλία πριν μεταφέρει αυτήν την τεχνογνωσία στα εργαστήρια της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας. Μετά από πολυάριθμες δοκιμές, η ομάδα διαπίστωσε ότι το αιγυπτιακό βαμβάκι με μακριές ίνες, με ίνες μήκους μεταξύ 35 και 45 χιλιοστών, ήταν η καταλληλότερη πρώτη ύλη για την παραγωγή χαρτιού.
Το έργο χρησιμοποίησε καθαρά λευκά υπολείμματα βαμβακιού από εργοστάσια κλωστοϋφαντουργίας, εξαλείφοντας έτσι την ανάγκη για χημικά λευκαντικά και δίνοντας στο χαρτί υψηλό βαθμό χημικής καθαρότητας.
Τα πειράματα οδήγησαν στη δημιουργία ενός πολύ ελαφρού και ημιδιαφανούς χαρτιού, δύσκολο να σκιστεί με το χέρι και το οποίο αναμειγνύεται άψογα με τα χειρόγραφα κατά την αποκατάσταση, χωρίς να αφήνει ορατά ίχνη.
Το υλικό έχει ήδη λάβει πιστοποίηση από την Αιγυπτιακή Γενική Αρχή Τυποποίησης και Ποιότητας, αφού αποδείχθηκε ότι υπερβαίνει τα ελάχιστα διεθνή πρότυπα ανθεκτικότητας για το αρχειακό χαρτί.
Η Βιβλιοθήκη σκοπεύει τώρα να το εξάγει σε διεθνείς αγορές, σε μουσεία και ιδρύματα σε όλο τον κόσμο, μετατρέποντας έτσι την Αίγυπτο από εισαγωγέα αυτών των προϊόντων σε ένα διεθνές κέντρο που ειδικεύεται στη συντήρηση.
(ΚΥΠΕ - AnsaMed /