Για σχεδόν μία εβδομάδα, ένα από τα πιο πολυσυζητημένα νέα μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης κυκλοφορούσε δωρεάν χωρίς κανείς να γνωρίζει ποιος το είχε δημιουργήσει. Τώρα ξέρουμε: πίσω από το Ox Alpha βρίσκεται η κινεζική Z.ai, η εταιρεία που αναπτύσσει την οικογένεια μοντέλων GLM, μια σειρά μεγάλων μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης αντίστοιχη, ως προς τη λογική της, με τις οικογένειες GPT της OpenAI ή Claude της Anthropic.
Μέχρι όμως να επιβεβαιωθεί η ταυτότητά του, το Ox Alpha είχε ήδη προκαλέσει πολύ θόρυβο. Χιλιάδες προγραμματιστές το δοκίμαζαν, το συνέκριναν με κορυφαία μοντέλα και προσπαθούσαν να ανακαλύψουν ποιος το είχε κατασκευάσει.
Το Ox Alpha εμφανίστηκε στις 20 Αυγούστου στο OpenRouter, μια διαδικτυακή πλατφόρμα μέσω της οποίας οι χρήστες και οι προγραμματιστές μπορούν να έχουν πρόσβαση σε πολλά διαφορετικά μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης χωρίς να συνδέονται ξεχωριστά με κάθε εταιρεία. Καταχωρίστηκε ως «stealth model», δηλαδή ως μοντέλο που προσφέρεται για δοκιμή χωρίς να αποκαλύπτεται, προσωρινά τουλάχιστον, ποιος το έχει δημιουργήσει.
Ήταν δωρεάν για περίπου μία εβδομάδα και οι προδιαγραφές του αρκούσαν για να προκαλέσουν ενδιαφέρον. Μπορούσε να δεχθεί κείμενο, εικόνα και βίντεο και διέθετε «παράθυρο συμφραζομένων» περίπου ενός εκατομμυρίου tokens. Το παράθυρο συμφραζομένων είναι, απλουστευμένα, η ποσότητα πληροφοριών που μπορεί ένα μοντέλο να επεξεργάζεται ταυτόχρονα. Τα tokens είναι οι μικρές μονάδες στις οποίες τα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης χωρίζουν το κείμενο, μπορεί να είναι μία λέξη, μέρος μιας λέξης ή ακόμη και ένα σημείο στίξης. Ένα τόσο μεγάλο παράθυρο σημαίνει, για παράδειγμα, ότι το μοντέλο μπορεί να εξετάσει πολύ μεγάλες ποσότητες κώδικα ή εγγράφων στην ίδια εργασία.
Το Ox Alpha είχε σχεδιαστεί κυρίως για προγραμματισμό, σύνθετη επίλυση προβλημάτων και εργασίες μεγάλης διάρκειας από πράκτορες Τεχνητής Νοημοσύνης. Δηλαδή όχι απλώς για να απαντά σε μια ερώτηση, αλλά για να μπορεί να αναλαμβάνει μια εργασία πολλών βημάτων, να εξετάζει αρχεία, να χρησιμοποιεί εργαλεία και να συνεχίζει μέχρι να φτάσει σε ένα αποτέλεσμα.
Ο ενθουσιασμός αυξήθηκε όταν άρχισαν να κυκλοφορούν οι πρώτες δοκιμές αξιολόγησης. Η επίδοσή του βρέθηκε περίπου στο 63%, δηλαδή πιο κοντά στα καλύτερα υπάρχοντα μοντέλα.
Παράλληλα άρχισε το κυνήγι της ταυτότητάς του. Άλλοι υπέθεταν ότι προερχόταν από τη Microsoft, άλλοι από την Google, τη Xiaomi, τη DeepSeek ή τη Z.ai. Προγραμματιστές αναζητούσαν τεχνικά ίχνη και σε μια περίπτωση, ένα σκόπιμα λανθασμένο αίτημα προκάλεσε μήνυμα σφάλματος που αποκάλυψε στοιχεία από το εσωτερικό σύστημα επικοινωνίας του μοντέλου με τους διακομιστές του και παρέπεμπε στη Z.ai.
Στις 26 Αυγούστου η εταιρεία επιβεβαίωσε τελικά ότι το Ox Alpha είναι δικό της και ότι θα το ανοίξει ώστε και άλλοι να δημιουργήσουν εφαρμογές πάνω σε αυτό.
Η πρακτική που δεν είναι καινούργια. Το Ox Alpha είναι μέρος μιας σειράς ανώνυμων δοκιμαστικών μοντέλων με ονόματα όπως Pony Alpha, Hunter Alpha ή Owl Alpha, τα οποία αποκαλύφθηκε αργότερα ότι ανήκαν αντίστοιχα σε εταιρείες όπως η Z.ai, η Xiaomi και η Meituan, ένας μεγάλος κινεζικός τεχνολογικός όμιλος. Η λογική είναι απλή: ένα εργαστήριο μπορεί να δοκιμάσει ένα νέο μοντέλο σε πραγματικές συνθήκες χωρίς το όνομα και η φήμη του να επηρεάζουν τις κρίσεις των χρηστών. Ταυτόχρονα, το μυστήριο δημιουργεί δημοσιότητα από μόνο του.
Υπήρχε όμως ένα σοβαρό ζήτημα: για αρκετές ημέρες οι χρήστες έστελναν κώδικα και αρχεία σε ένα μοντέλο χωρίς να γνωρίζουν ποια εταιρεία τα επεξεργαζόταν. Και ήταν ασαφές τι συνέβαινε με αυτά τα δεδομένα. Η σελίδα του Ox Alpha στο OpenRouter έλεγε ότι διατηρούνταν αλλά δεν χρησιμοποιούνταν για εκπαίδευση, ενώ οι γενικοί όροι της πλατφόρμας επέτρεπαν ευρύτερη χρήση τους. Στο OpenCode, αντίθετα, αναφερόταν ότι δεν διατηρούνταν καθόλου. Για ένα ανώνυμο μοντέλο που προοριζόταν να δουλεύει πάνω σε πραγματικό κώδικα, αυτή η ασάφεια δεν ήταν απλώς μια λεπτομέρεια.
Τελικά όμως η στρατηγική λειτούργησε. Μέχρι να αποκαλυφθεί το όνομα της Z.ai, το μοντέλο είχε ήδη δοκιμαστεί από χιλιάδες χρήστες, είχε συγκριθεί με τα ισχυρότερα συστήματα της αγοράς και είχε αποκτήσει τη δημοσιότητα που συνήθως απαιτεί μια ολόκληρη καμπάνια λανσαρίσματος.